مقایسه حل مسئله اجتماعی و سازگاری خانواده در بین والدین کودکان استثنایی و عادی

نویسندگان

1 استادیار وابسته گروه روان شناسی و آموزش کودکان استثنایی، واحد کرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران

doi
https://doi.org/10.71558/iifsj.2025.1230019
چکیده

مقدمه: خانواده به عنوان نخستین و مهم‌ترین نهاد اجتماعی نقش تعیین کننده‌ای در رشد و سازگاری روانی و اجتماعی کودکان ایفا می‌کنند. حل‌مسئله اجتماعی و سازگاری خانواده از مولفه‌های اساسی سلامت روان خانواده محسوب می‌شوند. والدین کودکان استثنایی به دلیل مواجهه با شرایط خاص فرزندپروری الگوهای متفاوتی از حل‌مسئله و سازگاری را تجربه می‌کنند. روش: پژوهش حاضر با هدف مقایسه حل‌مسئله اجتماعی و سازگاری خانواده والدین کودکان استثنایی و عادی انجام شد. در پژوهش پس رویدادی حاضر 300 نفر از والدين 150 نفر والدين کودکان استثنایی و 150 نفر والدين کودکان عادی) به روش نمونه‌گیری تصادفی ساده  و چند مرحله‌ای انتخاب شدند و به نسخه کوتاه حل‌مسئله اجتماعی (سو و شوک، 2005) و سازگاری خانواده (السون و همکاران، 1985) پاسخ دادند. یافته‌ها: نتایج به دست آمده از طریق تحلیل واریانس چند متغیری نشان داد که در خرده مقیاس‌های حل‌مسئله اجتماعی و سازگاری خانواده ميان دو گروه تفاوت معنی‌داری وجود دارد، نمره خرده مقیاس‌های جهت‌گیری مثبت و سبک حل‌مسئله منطقی، همبستگی و انطباق‌پذیری خانواده در بین والدین عادی به طور معناداری بالاتر از والدین کودکان استثنایی به دست آمد و نمره خرده مقیاس‌های جهت‌گیری منفی، سبک حل‌مسئله اجتنابی و تکانشگری/ بی‌دقتی در والدین کودکان استثنایی بالاتر از والدین عادی به دست آمد. نتیجه‌گیری: بنابراین نتايج يافته‌ها نشان می‌دهد که حضور فرزند استثنايی در خانواده می‌تواند سلامت روان شناختی خانواده را تحت تأثير قرار دهد.