فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

نیازِ انسانِ امروز به سفر با سرعت بالاتر، علوم مهندسی را بر آن داشته تا با افزایش مداخله در طبیعت، راه را تبدیل به پاره‌خطی میان مبدأ و مقصد کند. مرور سابقه فرهنگی راه به ویژه در ایران، گویای جایگاه ویژه راه در اذهان مردمان گذشته است. راه با فعالیت گذشتگان عجین بوده و تمام عیار مفهوم سفر را برای ایشان معنا کرده است. گاهی کارکرد مذهبی و گاهی کارکرد تجاری بر آن حاکم بوده است. از طرفی راه، به عنوان فضای زیست برای گذشتگان دارای امکانات متعددی بوده تا به مسافرانش فرصت تجربه بهتری دهد. راه‌های جدید هیچ تناسبی با راه‌های قدیم نداشته، آنها را کنار زده و فرهنگ آنها را نیز نادیده می‌گیرند. به نظر می‌رسد که این رویکرد علوم مهندسیِ مدرن در مواجهه با پدیده راه نامناسب است. راه ‌می‌تواند تبدیل به مقصد آگاهانه مسافران شود. مقصدی که بتواند انگیزه‌ای به مسافرانش داده تا آن را بارها تجربه کنند. راه اگرچه مولد مفهوم ارتباط است اما این مفهوم در تعریف پدیده راه نمی‌تواند شرط کافی باشد. پژوهش حاضر کیفی و برپایه تحلیل محتوای کیفی بوده و با بررسی اسناد کتابخانه‌ای، مرور نظریات پیشینِ اهل فن، همچنین مشاهده و تحلیل شرایط، ضمن تأکید بر کیفیت راه‌ها، به بررسی تأثیر و نقش بسزای رویکرد منظر در سطوح مختلف مطالعاتی پدیدۀ راه می‌پردازد. زاویه نگاه متفاوت به پدیده راه و تأکید بر ضرورت مدیریت ادراکات انسان از محیط در سطح برنامه‌ریزی و سیاست‌گذاری راه، از جنبه‌های نوآوری این پژوهش است. به عنوان پیشینه این پژوهش نیز فعالیت‌هایی اخیرا در این زمینه انجام شده که از آن جمله می‌توان به ضوابط طرح منظر راه‌های کشور و انتشار مقالاتی در مورد منظر راه با تأکید بر جنبه‌های فرهنگی راه اشاره کرد.