بررسی روایت پهلوانی در شاهنامه؛ با تأکید بر نظریات هورنای و بارت

نویسندگان

1 استادیار، گروه علوم سیاسی، واحد نیشابور، دانشگاه آزاد اسلامی، نیشابور، ایران

2 دانشجوی دوره دکتری، گروه علوم سیاسی، واحد نیشابور، نیشابور، ایران.

3 استادیار، گروه علوم سیاسی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه ازاد اسلامی، تهران، ایران.

4 استادیار، گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد نیشابور، دانشگاه آزاد اسلامی، نیشابور، ایران.

doi
چکیده

این پژوهش، مطالعه ‌ ای بین ‌ رشته‌ای (ادبیات، سیاست و روان‌شناسی) برای ارائه ‌ ی روایتی از حماسه ‌ ی کهن ایرانی در ساحت تحول سیاست در ایران است. در ارزیابی ‌ ها، روان ‌ کاوی پهلوانی و نوع خوانش متن و بسترهای مرتبط با آن در ساختار قدرت، مورد اشاره هستند. پرسش اصلی، این است که «کاربرد نظریات هورنای و بارت در تحلیل روایت پهلوانی و خوانش متن شاهنامه فردوسی در این باره، متضمن چه آموزه ‌ ها و فوایدی برای تقویت و پایداری بنیان‌های اجتماعی، فرهنگی و ملی ایران است؟» طبق یافته‌ها، نظریه تیپ شخصیتی سه‌گانه هورنای به دلیل قرار داشتن در حوزه اختلال رفتاری، از توانایی لازم برای طبقه‌بندی روایت و یا شخصیت پهلوانی در شاهنامه برخوردار نیست.در تحلیل نهایی، نیازمند استناد به نظریه بارت در خوانش امر به شکل متکثر با تفسیر روایت های متفاوت است؛ شخصیت‌ها در شاهنامه، ویژگی ‌ های مثبت اخلاقی در سلامت اندیشه، کردار و گفتار را معرفی می‌کنند که ارکان تقویت بنیان ‌ های اجتماعی، فرهنگی و ملی ایرانیان است. مقاله به روش توصیفی - تحلیلی و با اطلاعات کتابخانه‌ای انجام شده است.