تطور گفتمان فرهنگی آیت ‎الله العظمی سیدعلی خامنه ‎ای در سایه جنگ رسانه ‎ای

نویسندگان

1 استادیار گروه علوم سیاسی و روابط بین الملل، واحد تهران جنوب، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

doi
https://doi.org/10.71689/icsq.2025.1213329
چکیده

انقلاب اسلامی ایران به خاطر مبنای فرهنگی نمی تواند با فرهنگ و نظام سرمایه ‎داری هم ‎زیستی داشته باشد. بنابراین، دارای تضاد و مواجهه فرهنگی با سرشت سلطه طلبانه آن است. این مقاله با هدف بررسی ابزار و فرایند این مواجهه و رویکردهای گفتمانی اتخاذ شده توسط آیت الله خامنه ای به این مسأله پرداخته است که گفتمان فرهنگی ایشان در حالی که بن‎مایه پیش ‎رونده و بنابراین تهاجمی دارد چرا و چگونه با ادبیاتی تدافعی بیان شده است. مقاله حاضر با اتکا به روش توصیفی – تحلیلی و در قالب نظریۀ تا حدودی اصلاح شده گفتمان انتقادی نورمن فرکلاف به این نتیجه رسیده است که رویکرد گفتمانی آیت ‎الله خامنه ای متناسب با ابزارها و تاکتیک ‎های جنگ رسانه ‎ای در هر دوره – از کتب، رادیو و تلویزیون گرفته تا ماهواره ‎ها و شبکه های مجازی – دچار تغییر و تطور بوده و دارای رویکردهای همچون جهاد فرهنگی، تهاجم فرهنگی، شبیخون فرهنگی، نفوذ فرهنگی، ناتوی فرهنگی، ولنگاری فرهنگی و آتش به اختیار بوده است. چنین روندی گویای اتخاذ رویکردی مقتضی با تغییر رویکرد جنگ رسانه ‎ای نظام سرمایه داری، از تعمیق دانش زمینه ای به تغییر بینش و نگرش فرهنگی، اعتقادی و رفتاری، در ایران از جانب رهبر انقلاب می باشد.