تاثیرات روانی عناصر طبیعت در خانه های بومی ایران (نمونه موردی: خانه های سنتی یزد)

نویسندگان

1 دانش آموخته دوره دکتری معماری، واحد علوم و تحقيقات، دانشگاه آزاد اسلامي، تهران، ايران.

2 استاد گروه معماری، واحد علوم و تحقيقات، دانشگاه آزاد اسلامي، تهران، ايران.

3 استادیار دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه علم وصنعت، تهران، ایران.

doi
10.71711/hoviatshahr.2025.793069
چکیده

زندگی شهرنشینی، پیشرفت فناوری و نیازهای اقتصادی روزافزون، انسان را هرچه بیشتر از طبیعت دور ساخته و او را در چرخه‌ای ماشینی گرفتار کرده است. این در حالی است که انسان جزیی از طبیعت بوده و ارتباط نزدیک با آن شرط تداوم زندگی است. خانه ایرانی نیز بازتابی نمادین از طبیعت محسوب می‌شود. هدف این تحقیق، بررسی تأثیر عناصر طبیعت بر ابعاد وجودی ساکنان خانه‌های سنتی یزد است. روش پژوهش توصیفی ـ تحلیلی و از نوع موردی بوده و گردآوری داده‌ها با روش کتابخانه‌ای و میدانی و تحلیل پرسشنامه‌ها در نرم‌افزار SPSS انجام شده است. یافته‌ها نشان می‌دهد آب، فضای سبز و نور نقش مهمی در ابعاد روانی ساکنان دارند. آب بیشترین تأثیر را بر بعد نفسانی و ایجاد آرامش داشته، فضای سبز بیشترین اثر را بر بعد جسمانی از طریق افزایش خنکی و رطوبت، و نور بیشترین تأثیر را بر بعد روانی و جذابیت بصری گذاشته است.