شناسایی و سنجش عوامل کلیدی تاثیرگذار بر نقش بندر خشک در توسعه منطقه ای؛ نمونه مطالعاتی: شهر زاهدان

نویسندگان

1 دانشجوی دكتری، گروه شهرسازی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران.

2 استاد، گروه شهرسازی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران.

3 استادیار، گروه شهرسازی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران.

doi
10.71793/hoviatshahr.2025.1207769
چکیده

این پژوهش با روش آمیخته (فراترکیب کیفی ۲۷ منبع منتخب و پیمایش کمی) به شناسایی عوامل کلیدی تأثیرگذار بندر خشک زاهدان بر توسعه منطقه‌ ای پرداخت. مدل نهایی پژوهش شامل دو مولفه اصلی «ترافیکی- حمل‌ و نقل» (با معیارهایی چون موقعیت استراتژیک و کنترل ترافیک) و «اقتصادی- اجتماعی» (با معیارهایی مانند توسعه اقتصادی و توسعه اجتماعی) و ۲۴ شاخص بود. داده ‌های کمی از ۵۶ خبره به ‌روش هدفمند گردآوری و با آزمون تی تک‌ نمونه‌ای تحلیل شد. یافته ‌ها نشان داد هر دو مولفه تأثیر معناداری بر توسعه منطقه ‌ای زاهدان دارند و معیارهای «توسعه اقتصادی» و «موقعیت استراتژیک» اولویت بیشتری دارند. در سطح خردتر شاخص‌هایی مانند «کاهش ترافیک جاده‌ای» و «جذب سرمایه‌گذاری خصوصی» بیشترین تأثیر را داشتند، درحالی که شاخص‌های اجتماعی نظیر «برابری اجتماعی» و «توسعه استعدادهای انسانی» نیازمند توجه ویژه در سیاست ‌گذاری شناسایی شدند.