مطالعه‌ی اسنادی تأثیر بازی های آموزشی بر خلاقیت کودکان دبستانی

نویسندگان

1 استادیار گروه آموزش علوم تربیتی دانشگاه فرهنگیان البرز، کرج، ایران

2 دبیر مطالعات اجتماعی، زنجان، ایران

doi
چکیده

مقدمه: خلاقیت یکی از مهم‌ترین مؤلفه‌های شناختی است که توجه به آن در فرایند آموزشی به‌ویژه در دوره ابتدایی حائز اهمیت است. هدف: لذا پژوهش حاضر باهدف مطالعه‌ی تأثیر انواع بازی‌های آموزشی بر رشد خلاقیت دانش آموزان انجام‌شده است. روش پژوهش: از نوع مروری بود و پایگاه‌های اطلاعاتی نورمگز، پرتال جامع علوم انسانی، پایگاه مرکز اطلاعات علمی جهاد دانشگاهی، سیویلیکا، علم نت، مگیران و... با استفاده از کلیدواژه‌های پژوهش بررسی شدند و 19 مقاله مرتبط از بین مقالات منتشرشده از سال 1390 تا 1400 انتخاب و بررسی شدند.یافته‌های پژوهش: 84 درصد از مقالات تأثیر مثبت بازی بر خلاقیت کودکان دبستانی را اثبات کرده‌اند، 5 درصد از مقالات تأثیر منفی و 11 درصد تأثیر معناداری بین بازی و خلاقیت نشان ندادند. همچنین 29 درصد از پژوهش‌ها تأثیر بازی‌های کامپیوتری را بر خلاقیت کلی/تفکر انتزاعی/ بار شناختی/ انعطاف‌پذیری و سیالی/ پیشرفت تحصیلی نشان دادند. بازی‌های اکشن کامپیوتری / بازی‌سازی رایانه‌ای / ساعت بازی متوسط / تخیل/بازی وانمودی/ قصه‌گویی /شعر با 9 درصد بر خلاقیت اثر داشته و بازی‌های خلاقانه کانون پرورش فکری/ پرورش گیاهان و بازی/ بازی‌های درک، خطی و ترکیبی/ مبتنی بر برنامه درسی تابا/ بازی‌های ایفای نقش/ بازی‌درمانی خلاقیت محور/ بازی‌های آموزشی هندسی با 5 درصد بر خلاقیت تأثیر داشتند. بیشترین توجه مقالات به بازی‌های رایانه‌ای بیشترین بوده و تأثیر بازی‌هایی چون: بازی‌های کوهنوردی، دویدن، آواز خواندن، بازی در فضای باز و طبیعت، بازی‌های تجاری، بازی‌هایی با استراتژی‌های مؤثر، بازی‌های شرطی شده، بازی‌های جدی نقش‌آفرینی مغفول مانده‌اند.درنتیجه استفاده از بازی‌های آموزشی می‌تواند موجب افزایش خلاقیت دانش آموزان گردد و توجه به جنبه‌های مغفول مانده در پژوهش‌ها حائز اهمیت است.