الگوی مفهومی تاب آوری کارکنان مبتنی بر جانشین پروری در اداره کل امور مالیاتی (مورد مطالعه: اداره کل امور مالیاتی استان آذربایجان شرقی)
نویسندگان
1 گروه مدیریت، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران
2 گروه مدیریت، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران
3 گروه مدیریت، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران
4 استادیار، گروه مدیریت، واحد مرند، دانشگاه آزاد اسلامی، مرند، ایران،
doi
https://doi.org/10.82380/2025.ijpa.1221076چکیده
زمینه: در محیطهای سازمانی پویا، تابآوری کارکنان به عنوان یک ضرورت استراتژیک و جانشینپروری به عنوان راهکاری برای تحقق آن مطرح است. هدف: این پژوهش با هدف طراحی الگوی مفهومی تابآوری کارکنان مبتنی بر جانشینپروری انجام شد. روشها: این مطالعه از نظر هدف، توسعهای است و به روش کیفی (نظریه دادهبنیاد) انجام گرفت. دادهها از طریق مصاحبه نیمهساختاریافته با 21 نفر از صاحبنظران مدیریت منابع انسانی، مديران باتجربه اداره کل امور مالیاتی استان آذربایجان شرقی و اعضای هیئت علمی دانشگاههای آزاد و سراسری تبریز که به روش نمونهگیری هدفمند گلوله برفی انتخاب شده بودند، گردآوری شد. تحلیل دادهها با نرمافزار MAXQDA و از طریق کدگذاری سهمرحلهای (باز، محوری و انتخابی) انجام و صحت آن با معیارهای چهارگانه اعتبارسنجی کیفی مقبولیت، انتقالپذیری، تائیدپذیری، قابلیت اطمینان تأیید شد. یافتهها: عوامل علی مؤثر شامل مولفههای فردی، اجتماعی، فیزیکی، محیطی و درونسازمانی بودند. عواملی مانند رهبری سمی و نظام پاداش ناعادلانه به عنوان موانع، و عواملی مانند مهارت ارتباطی و مدیریت استعداد به عنوان بستر شناسایی شدند. راهبردهای اصلی شامل مدیریت دانش، توانمندسازی و اصلاح سبک مدیریتی بودند که پیامدهایی همچون بهبود عملکرد سازمانی و نوآوری را در پی داشتند. نتیجهگیری: الگوی نهایی، نقشه راهی جامع برای مدیران فراهم میکند تا از طریق تقویت تابآوری، پایداری و تعالی بلندمدت سازمان را تضمین نمایند.
