تاثیر رویکرد مذهبی و گرایش مزدیسنایی شاهان هخامنشی بر عملکرد آنان

نویسندگان

1 دکترای فرهنگ و زبان های باستانی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران. nasrin_aslaani@yahoo.com

doi
چکیده

دین مزدیسنایی، دین حاضر در سه دوره باستانی ایران است و از این رو آموزه های آن کیش بر سراسر ایران تاثیرگذار بوده است. از سوی دیگر رویکرد مذهبی پادشاهان هر دوره در نفوذ، گسترش و قوت و ضعف آن و نفوذ دین مردان بی تاثیر نبوده است. ازین رو باید نقش و عملکرد دین مزدیسنایی و رویکرد پادشاهان به آن در هر دوره مورد تحلیل و بررسی قرار گیرد. این پژوهش به روش توصیفی – تحلیلی و بر پایه مطالعات اسنادی- کتابخانه­ای انجام شده است و هدف از آن مطالعه عملکرد دین زردشت در دوره هخامنشیان و تحلیل رویکرد پادشاهان به این دین و تاثیر آن بر جامعه هخامنشی است. و در پایان به این نتیجه خواهد رسید که پادشاهان هخامنشی نه تنها به دین زردشت بلکه به تمام دین ها و کیش­های موجود در قلمرو خود با دید تسامح و احترام می­نگریستند و مردم در تمام متصرفات آن­ها آزادانه اعمال مذهبی خود را برگزار می­نمودند. تشابهات متون اوستا با کتیبه ها و حضور نام اهورامزدا در سنگ نوشته­ها بیانگر آن است که پادشاهان هخامنشی با آموزه های زردشت آشنایی کامل داشته­اند اما کاملا آگاهانه از گسترش و حکومتی شدن آیین مزدیسنایی و در نهایت رواج تک مذهبی، جلوگیری می­نمودند. پرستشگاه­ها، آیین خاکسپاری، حضور موازی دیگر آیین­ها و رفتار با مغان همه نشان از آزاد اندیشی مذهبی و زردشتی نبودن پادشاهان و جامعه هخامنشی دارد.