روی آوری فرهنگی پیامبر(ص) به مؤلفه های قبیلگی جامعه عرب
نویسندگان
1 استادیار گروه فقه و مبانی حقوق اسلامی، واحد اسلامشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، اسلامشهر، ایران. amini.jabbar@iau.ir
2 پسا دکتری دانشگاه پیام نور و استاد مدعو، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اسلامشهر، اسلامشهر، ایران.
doi
چکیده
ساختار جامعه جزیره العرب پیشا اسلام بر پایه سنت فرهنگیو مبانی قبیله ای بود که کنش های فردی و اجتماعی آنان را سامان می داد. چنین خصلتی با بن مایه های ملموس خون، خویشاوندی، عصبیت و خودمداری، با کارکرد حداکثری پیوندهای باوری، اخلاقی، حقوقی، اقتصادی و سیاسی جامعه آن زمانه را سامان می داد. تلاش روی آورندگان و دلبستگان به این گفتمان با ساختار فرهنگی ویژه، در پی بقاء، نگهداشت و گسترش آن بود. دین نوین با ترسیم نظام گفتمانی جدید با محوریت توحید و عناصر در پیوند آن اقدام به فروپاشی و بهسازی بنیان های فرهنگی پیشینی کرد. پژوهش حاضر با شیوه توصیفی، اسنادی و با استفاده از اسناد کتابخانهای در پی پاسخ به پرسش چیستی نظام قبیلگی و مؤلفه های آن در جامعه عرب پیشانزول و شیوه روی آوری پیامبر اسلام(ص) با این پدیده و جایگزین ساختن مؤلفه های نوین است. از یافته¬های این پژوهش شیوه های متنوع تبیینی، تحریضی و انذاری پیامبر(ص) در مبارزه با قبیله گرایی به گونه ساختارشکنی، جایگزینی و شکوفا نمودن عناصر متناسب با بصیرت نوین است.