فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

تمدن اسلامی، یکی از بزرگترین و تأثیرگذارترین تمدن‌های تاریخ بشر است که از آغاز اسلام تا امروز ادامه داشته است. توسعه و پیشرفت تمدن اسلامی، به‌ویژه در دوران طلایی اسلام که شاهد پیشرفت‌های چشمگیری در زمینه‌های مختلف، از جمله ریاضیات، توسط دانشمندان و ریاضی‌دانان ایرانی بود، قابل توجه است. مباحث علمی در ریاضیات شامل اعداد، حروف و فرمول‌ها بود که علمای مسلمان آن‌ها را ابزاری برای تجلی خداوند بزرگ می‌دانستند. ریاضیات به دلیل کاربردهای متعدد، به‌ویژه در نجوم، مهندسی و معماری، که در تعیین زمان، مکان اجرام آسمانی و طراحی ساختارهای پیچیده اهمیت داشت، مورد توجه قرار گرفت. این کاربردهای عملی و جنبه‌های فلسفی، باعث شد که ریاضیات در تمدن اسلامی علمی حیاتی و تأثیرگذار باشد. برای درک عمیق تحولات علمی و فرهنگی تمدن اسلامی، لازم است که به بررسی آن در دوره‌های تاریخی مختلف این تمدن پرداخته شود. این دوره‌ها از دوره ۲۳ ساله نبوت پیامبر اسلام آغاز شده و تا دوره تجدید و بازآفرینی تمدن اسلامی ادامه می‌یابند. در این مقاله با تمرکز بر دوره‌های تاریخی مختلف و بررسی آثار دانشمندان برجسته‌ای همچون خوارزمی، فارابی، بوزجانی، ابوعلی سینا، ابوریحان بیرونی، خیام، خواجه نصیرالدین طوسی و غیاث‌الدین جمشید کاشانی، به تحلیل نقشی که این ریاضی‌دانان در توسعه و پیشرفت علوم ریاضی در تمدن اسلامی ایفا کرده‌اند، پرداخته می‌شود. این بررسی به درک عمیق‌تری از نقش و تأثیر این دانشمندان در تدوین تمدن اسلامی کمک خواهد کرد.