نقش مسئولیتپذیری اجتماعی در رابطهی اجتناب مالیاتی و رهبری مالی
نویسندگان
1 استادیار گروه حسابداری، مؤسسه آموزش عالی حکیم طوس، مشهد، ایران
2 کارشناسی ارشد، گروه حسابداری، مؤسسه آموزش عالی حکیم طوس، مشهد، ایران.
doi
10.71600/jacgr.2025.1211157چکیده
هدف: در گزارشهای مالی، مالیات سهم دولت از سود شرکتها است؛ اجتناب مالیاتی به معنای صرفه جویی مالیاتی ناشی از کاهش مالیات پرداختی عمومی است که گاهی اوقات، قانونیبودن آن، مورد تردید بوده و به مفهوم تعداد معاملات برای به حداقل رساندن بدهیهای مالیاتی به شمار می آید. شرکتها مسئولیت هایی در مقابل ذینفعان، جامعه و افراد دارند که تحقق آن، در گرو رعایت سایر مسئولیتها چون مسئولیت پذیری اجتماعی است که میتواند مسبب بهبود رهبری مالی شرکت شود. روش: پژوهش حاضر، رابطهی اجتناب مالیاتی و رهبری مالی را با نقش مسئولیتپذیری اجتماعی، بررسی کرده که از نظر تقسیمبندی بر مبنای هدف، از نوع کاربردی و از نظر روش انجام پژوهش توصیفی- همبستگی، پیمایشی است. جامعهی آماري تحقيق، کلیه حسابداران رسمی عضو جامعه حسابداران رسمی بودهاست. گزینش نمونهها، بصورت تصادفی و در دسترس انجام و پرسشنامهها در جامعهی آماری توزیع شد. نسخههای جمعآوریشده، پس از حذف موارد ناقص و مخدوش، به تعداد 342 مورد در تجزیه و تحلیل شرکت دادهشدند. روایی ابزار پژوهش به شیوهی روایی صوری، محتوایی و تحلیل عاملی تأییدی و پایایی آن از طریق آلفای کرونباخ مورد محاسبه قرار گرفت. ابزار سنجش پرسشنامهی ارتقاء سبکهای رهبری مالی برگرفته از مدل باردنز و متزکاس (2007)، پرسشنامهی اجتناب مالیاتی پژوهش هادیان و تحویلی (1392) و پرسشنامهی مسئولیت اجتماعی کایرت (2015)، منطبق با پژوهش سبحانی و همکاران (1399)، با روش مقیاس پنج گزینهای لیکرت بودهاست. به منظور تجزیه و تحلیل دادهها از روش مدلیابی معادلات ساختاری با نرم افزار Smart PLS استفادهشد. یافته ها: نتایج حاکی از آن بود که بین اجتناب مالیاتی و سبک رهبری مالی، رابطهی منفی و معناداری وجود دارد و مسئولیتپذیری اجتماعی اثر معنی داری بر رابطه بین اجتناب مالیاتی و سبک رهبری مالی،دارد. نتیجه گیری: می توان نتیجه گرفت هر چه اجتناب مالیاتی بیشتر شود، نوع و سبک رهبری مالی شرکتها تغییر مییابد. به عبارتی این شرکتها از نظر سبک رهبری، از خلاء الزامات قانونی و استانداردهای حسابداری استفاده نموده و به ارزشهای فردی کمتر توجه مینمایند.