رابطه بین رویکردهای مدیریت سود، عدم تقارن اطلاعاتی، اندازه و چرخه عمر شرکت بر خوانایی صورتهای مالی
نویسندگان
1 استادیار گروه حسابداری، واحد نیشابور، دانشگاه آزاد اسلامی، نیشابور، ایران.
2 استادیار گروه حسابداری، واحد نیشابور، دانشگاه آزاد اسلامی، نیشابور، ایران.
3 دانشجوی دکتری گروه حسابداری، واحد نیشابور، دانشگاه آزاد اسلامی، نیشابور، ایران.
4 دانشیار گروه حسابداری، واحد نیشابور، دانشگاه آزاد اسلامی، نیشابور، ایران.
doi
10.71600/jacgr.2025.1206882چکیده
هدف : هدف از این پژوهش بررسی رابطه بین رویکردهای مدیریت سود، عدم تقارن اطلاعاتی، اندازه و چرخه عمر شرکت بر خوانایی صورت های مالی درشرکتهای پذیرفتهشده در بورس اوراق بهادار تهران بود. روش : در این پژوهش برای آزمون فرضیهها از طریق مراجعه به صورتهای مالی، پایگاه اینترنتی بورس اوراق بهادارو دیگر پایگاههای مرتبط و نیز از نرمافزار رهآورد نوین و بانک جامع اطلاعات بورس استخراج شد. بازه زمانی شرکتها از سال 1394 تا 1401 در نظر گرفته شد. به منظور بررسی رابطهی بین متغیرها از نرم افزار Eviews استفاده شده است. یافتهها : نتایج حاصل از این پژوهش بیانگر این موضوع است بر اساس نتایج بهدستآمده، مدیریت سود فرصتطلبانه با ضریب 5.301- و در سطح اطمینان 95 درصد، رابطه منفی و معناداری با خوانایی صورتهای مالی دارد؛ بدین معنا که افزایش این نوع مدیریت سود منجر به کاهش خوانایی میشود و فرضیه اول تأیید گردید. مدیریت سود اطلاعبخشانه با ضریب 1.73 تأثیر معناداری بر خوانایی صورتهای مالی نداشت و فرضیه دوم رد شد. همچنین، عدم تقارن اطلاعاتی با ضریب 0.079- رابطه معناداری با خوانایی نداشت که فرضیه سوم را رد میکند. چرخه عمر شرکت با ضریب 0.6- تأثیر منفی و معناداری بر خوانایی داشت و برخلاف انتظار، فرضیه چهارم رد شد. اندازه شرکت نیز با ضریب 0.283- تأثیر منفی و معناداری بر خوانایی داشت و فرضیه پنجم تأیید شد. در نهایت، خوانایی گزارش حسابرس با ضریب 0.302 تأثیر مثبت و معناداری بر خوانایی صورتهای مالی داشت که فرضیه ششم را تأیید میکند. نتیجهگیری : مدیرانی که اقدام به مدیریت سود فرصتطلبانه میکنند، تمایل دارند روشهای کسب سود غیرواقعی یا دستکاری شده را پنهان کنند. این امر باعث میشود تا خوانایی صورتهای مالی کاهش یافته و تشخیص دستکاری سود برای کاربران اطلاعات مالی دشوارتر گردد. به طور کلی، این رویکردها نشاندهنده اثرگذاری متغیرهایی چون مدیریت سود، عدم تقارن اطلاعاتی، اندازه شرکت و مرحله چرخه عمر بر خوانایی گزارشهای مالی هستند.