شرط برائت زوج از انفاق در فقه و حقوق ایران با رویکردی بر اندیشه های امام خمینی (ره)

نویسندگان

1 گروه حقوق، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تهران جنوب، تهران، ایران.

2 کارشناسی ارشد حقوق خصوصی، واحد تهران جنوب، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

doi
10.71678/ijrj.2025.1107525
چکیده

عقد نکاح به عنوان یک پیوند مقدس بین زن و مرد است، که سبب ایجاد وظایف متقابل طرفین در مقابل یکدیگر می¬گردد. یکی از وظایف مهم زوج، پرداخت نفقه زوجه است. این امر در قانون مدنی نیز مورد تصریح قرار گرفته است. اما در اینکه امکان شرط عدم پرداخت نفقه در ضمن عقد از سوی زوج وجود دارد یا خیر، دو نوع رویکرد در این خصوص وجود دارد. عده¬ای با استناد به دلایلی آن را باطل ولی غیر مبطل عقد می¬دانند، اما گروهی دیگر معتقدند عقد و شرط صحیح است. با درک اهمیت این مسئله در این مقاله بنا داریم با رویکرد توصیفی-تحلیلی در در فقه و حقوق ایران به مسئله انفاق و به طور مشخص به مفهوم «ترک آن از سوی زوج» بپردازیم. مسئله اصلی این است که آیا پرداخت نفقه توسط زوج در عقد نکاح حق است یا حکم، بنابراین با استناد به پژوهش¬های صورت گرفته در این خصوص و تحلیل مواد قانون مدنی بیانگر آن است که درج یک جانبه شرط از طرف زوج چون بر خلاف نظم عمومی و اخلاق حسنه است، باطل ولی عقد را باطل نمی¬کند، اما اگر با توافق زوجین و رضایت زن صورت گیرد صحیح است.