بررسی عوامل موثر بر فرارمالیاتی در شرکت‌های سخت‌مالیات‌ده با استفاده از روش اثرگذاری غیرخطی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری علوم اقتصادی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

2 استادیار و عضو هیات علمی گروه اقتصاد، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

3 استادیار و عضو هیات علمی گروه اقتصاد، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران (نویسنده مسئول)

4 استادیار و عضو هیات علمی گروه اقتصاد، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

doi
10.30495/jae.2023.70679.1453
چکیده

هدف از این پژوهش بررسی عوامل اثرگذار بر شرکت‌های سخت‌ مالیات‌ده با استفاده از روش اثرگذاری غیرخطی است. نتایج از روش تحقیق کاربردی و گردآوری اطلاعات توصیفی استخراج شده است. در بخش نخست به بررسی اثر عوامل موثر بر فرار مالیاتی شرکت‌های سخت ‌مالیات‌ده با استفاده از روش رگرسیون غیرخطی طی دوره زمانی 1400-1370 پرداخته شده است. در بررسی عوامل موثر، فرارمالیاتی در پایه درآمد اشخاص حقوقی به عنوان متغیر وابسته و متغیرهای نرخ موثر مالیاتی شرکت‌ها، اندازه دولت، ابهام و پیچیدگی قوانین و مقررات و تعداد پرونده‌های مالیاتی در چرخه دادرسی مالیاتی (حل و اختلاف مالیاتی) به عنوان متغیرهای اثرگذار در نظر گرفته شد. نتایج آزمون غیرخطی بودن الگو نشان می‌دهد نرخ موثر مالیاتی به عنوان متغیر انتقال با یک حدآستانه‌ای، دارای رابطه غیرخطی با متغیر فرار مالیاتی می‌باشد.در بخش دوم اثرات نرخ موثر مالیاتی و نرخ قانونی مالیاتی بر تلاش مالیاتی طی دوره زمانی مورد مطالعه، قابل تفکیک به دو رژیم مورد بررسی قرار گرفت، یافته‌ها حاکی از آن است که رژیم دوم نسبت به رژیم اول از ثبات نسبت بیشتری برخوردار است و وقفه‌های اختلاف نرخ موثر مالیاتی و نرخ مالیاتی تاثیر منفی بر تلاش مالیاتی داشته است.