شناسایی عوامل مؤثر در سنجش چابکی با رویکردی آمیخته از روشهای کیفی و کمی (مطالعه موردی: صنعت خودروسازی)
نویسندگان
1 Department of Industrial Management, Central Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran
2 Department of Industrial Management, University of Tehran, Tehran, Iran
3 Department of Industrial Management , Faculty of Management. Central Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran
doi
10.30495/imj.2021.681779چکیده
دستیابی به تولید چابک در هر صنعت تولیدی، در ابتدا نیازمند سنجش وضعیت چابکی در آن صنعت است. هدف این مقاله، شناسایی و تبیین عوامل اصلی سنجش چابکی در صنعت خودروسازی به عنوان مهمترین صنعت غیرنفتی کشور است. این پژوهش، از لحاظ هدف، یک تحقیق کاربردی و از نظر روش، یک تحقیق آمیخته (کیفی و کمی) میباشد. جامعه آماری تحقیق را در بخش کیفی، خبرگان دانشگاه و صنعت خودروسازی کشور و در بخش کمی، کارشناسان صنعت مذکور تشکیل میدهد و روش گردآوری اطلاعات از طریق پرسشنامه بوده است. در بخش کیفی، ابتدا با جستجوی مقالات پژوهشیِ مرتبط با موضوع به روش فرا ترکیب، 89 منبع انتخاب شده و 27 معیار سنجش چابکی شناسایی گردید. سپس این معیارها با نظرسنجی از 16 نفر از خبرگان صنعت خودروسازی کشور به روش دلفی فازی، مورد تأیید قرار گرفته و به صنعت مذکور تعمیم داده شد. در ادامه، معیارها با استفاده از روش نگاشت شناختی و به کمک 5 نفر از خبرگان صنعت و دانشگاه در 4 خوشه کلی محرکهای چابکی، توانمندسازهای چابکی، راهبردهای چابکی و قابلیتهای چابکی دستهبندی شدند. در بخش کمی، با توزیع پرسشنامه و نظرسنجی از 286 نفر از کارشناسان صنعت خودروسازی، عوامل استخراج شده در بخش کیفی به روش تحلیل عاملی تأییدی صحهگذاری گردیدند. این عوامل و معیارها میتوانند ابزار مناسبی برای مدیران صنایع تولیدی جهت ارزیابی، سنجش و تحلیل فاصله چابکی سازمانهای خود باشند. توانمندسازهای چابکی، راهبردهای چابکی و قابلیتهای چابکی، سطح چابکی فعلی سازمان را اندازهگیری نموده و محرکهای چابکی، سطح چابکی مورد نیاز سازمان را میسنجد.
