فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

سلمان هراتی بی‏گمان یکی از جریان‏سازان شعر انقلاب و از چهره‏هـاي ممتـاز شعر متعهد و آرمانگرا است. سلمان هراتی، با وجود تعهد به مفاهیم شعر دفاع مقدس و درج مقولاتی مثل شهادت‏طلبی، ایثار، گذشتن از جان و مال در راه وطن، و برخی مفاهیم عرفانی، به فرم شعر بی‏اعتنا نبوده و در این حوزه نیز صاحب نوآوری است. یکی از مهم‏ترین جلوه‏های فرم در اثر ادبی موسیقی کلام است. در بررسی اشعار سلمان هراتی می‏توان گفت او به ساختار آوایی کلام توجه داشته و کاربرد انواع مختلف توازن آوایی، واژگانی و نحوی را در شعر مد نظر داشته است. او برای تقویت و موسیقایی نمودن اشعار خود، از عوامل و عناصر درون‏زبانی بهره گرفته است. در شعر سلمان هراتی، واج‏آرایی و تناسب حروف مهم‏ترین عنصر ایجادکنندۀ موسیقی درونی و از عوامل مؤثر در افزایش موسیقی و زیبایی شعر است. او با تکرار واج‏ها علاوه بر ایجاد موسیقی، در پی انتقال پیام و مفاهیم نیز است. همنوایی واج‏ها با موضوع و استفاده از موسیقی در خدمت مضمون کاری است که سلمان به خوبی از عهدۀ آن برآمده است . هراتی با به‏کارگیری گونه‏های مختلف تکرار در سطح واج، هجا، واژه، گروه و جمله تلاش کرده موسیقی شعرش را تقویت کند. در واقع، تکرار از دیگر شگردهای شعر سلمان هراتی است که بین فرم و معنا نوعی وحدت و یکپارچگی ایجاد کرده و عامل اصلیِ ایجادِ توازن، تحرک، پویایی و خوش‏آهنگی، گوش‏نوازی شعر سلمان هراتی است.