فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

فرهنگ مدرسه در بسیاری از موارد برای تغییر نحوه عملکرد مدارس و بهبود نتایج تحصیلی، به یک مفهوم مرکزی تبدیل شده ‌است. در این میان یکی از عوامل غیر رسمی موثر بر فرهنگ مدارس، برنامه درسی پنهان است. مدارس کودکان را برای ورود به نیروی کار و جامعه بطور کلی آماده می‌کنند، بنابراین مدرسه اغلب غالباً به عنوان فضای امنی برای تفکر در مورد انتظارات و کشف مرزها دیده می‌شود. هدف از انجام این پژوهش، ارائه مدل جامع و نظام مند مؤلفه و پیامدهای برنامه درسی پنهان در مدارس است. روش پژوهش در این مطالعه، کیفی و نوعی از فرا مطالعه به نام «فراترکیب» بوده که برای گردآوری داده‌ها از روش کتابخانه ای استفاده شده است. برای انجام این پژوهش، پس از طراحی سؤالات تحقیق، جستجویی نظام‌مند بر اساس کلیدواژه‌های مرتبط برنامه درسی پنهان، مدارس، ابعاد و پیامدها در نشریات علمی پژوهشی معتبر داخلی طی سال‌های 1390 تا 1400 انجام شد. نتایج حاصل از بررسی 25 مقاله اولیه، 4 بعد و 4 پیامد در برنامه درسی پنهان که در پژوهش‌های مختلف داخلی شناسایی شد و بر اساس همین ابعاد، مدل یکپارچه نهایی ارایه و اعتبار سنجی شده است. ابعاد برنامه درسی پنهان رفتارها، محیط اجتماعی، فضای مدرسه و روابط برنامه بوده و از سوی دیگر پیامدهای برنامه درسی پنهان: فردی، روانشناختی، اجتماعی، فرهنگی و مدیریتی است. از بین ابعاد برنامه درسی پنهان، محیط اجتماعی و فضای درسی با فراوانی 9 و پیامدهای فردی با فراوانی 19 و پیامدهای اجتماعی با فراوانی 14 مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. مقدار ضریب کاپا برابر با 89% محاسبه شده است که با توجه به وضعیت شاخص کاپا توافق عالی قرار گرفته است.