نقش میانجی مسئولیت پذیری در رابطه بین سواد تربیتی والدین و تاب آوری تحصیلی دانش آموزان متوسطه دوم شهرستان کرج

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری گروه روانشناسی تربیتی، واحد زنجان، دانشگاه آزاد اسلامی، زنجان، ایران.

2 استادیار گروه روانشناسی تربیتی، واحد زنجان، دانشگاه آزاد اسلامی، زنجان، ایران.

3 استادیار گروه روانشناسی تربیتی، واحد زنجان، دانشگاه آزاد اسلامی، زنجان، ایران.

doi
چکیده

هدف: پژوهش با هدف بررسی نقش ميانجي مسئوليت‌پذيري در رابطه بين سواد تربيتي والدين و تاب‌آوري تحصيلي در والدين دارای نوجوان و جوان پسر و دختر انجام شد. روش : این پژوهش توصیفی از نوع همبستگی بوده که با تکیه بر تحلیل مسیر انجام شد. جامعه آماري  شامل همه دانش‌آموران پسر و دختر دوره دوم متوسطه شهر کرج به تعداد 60715 نفر در سال تحصیلی 1401- 1400 مشغول به تحصیل و مادران آنان بودند. نمونه آماری 389 نفر دانش‌آموز و 389 نفر مادران آنان بودند که با روش نمونه‌گیری خوشه‌ای طبقه‌ای تصادفی با توجه به جنسیت انتخاب شدند. برای جمع‌آوری داده‌ها از پرسشنامه فرزندپروري آلاباما و فریک(1996)، مسئولیت‌پذیری نوجوانان نعمتی(1387) و تاب‌آوری تحصیلی ساموئلز (2008)، استفاده شد. یافته‌ها: سواد تربیتی والدین بر مسئولیت‌پذیری و تاب‌آوری تحصیلی دانش‌آموزان و مسئولیت‌پذیری دانش‌آموزان بر تاب‌آوری تحصیلی آنان تأثیر مستقیم دارد. همچنین سواد تربیتی والدین با میانجی‌گری مسئولیت‌پذیری بر تاب‌آوری تحصیلی دانش‌آموزان تأثیر غیرمستقیم دارد. نتیجه‌گیری : اینکه سواد تربیتی والدین با میانجی‌گری مسئولیت‌پذیری بر تاب‌آوری تحصیلی دانش‌آموزان تأثیر غیرمستقیم ندارد. ممکن است به این دلیل باشد که والدین و معلمان الگوی  مناسبی برای مسئولیت پذیری دانش آموزان باشند اما برای تاب آوری الگوی مناسبی نباشند. چون معمولا کودکان و نوجوانان، رفتارهای والدین از جمله تاب آوری را در موقعیتها و شرایط مختلف مشاهده، یادگیری و الگوگیری می‌کنند.