تحلیل اثر بلایای طبیعی و آلودگی محیط زیست بر روی شاخص توسعه انسانی (مطالعه موردی: مقایسه کشورهای توسعه یافته صادرکننده و واردکننده خالص مواد غذایی)
نویسندگان
1 استادیار و عضو هیئت علمی دانشکده اقتصاد و حسابداری دانشگاه آزاد اسلامی ، واحد تهران مرکزی
2 استادیار و عضو هیئت علمی دانشکده اقتصاد و حسابداری دانشگاه آزاد اسلامی ، واحد تهران مرکزی
3 استادیار و عضو هیئت علمی دانشکده اقتصاد و حسابداری دانشگاه آزاد اسلامی ، واحد تهران مرکزی,
4 دانشکده اقتصاد و حسابداری دانشگاه آزاد اسلامی , واحد تهران مرکزی
doi
10.82383/JDEP.2025.1215867چکیده
Translator Translator امروزه , شدت گرفتن تغييرات اقليمي , انتشار گازهاي گلخانه اي , آلودگي محيط زيست و بروز بلاياي طبيعي ابعاد تازه اي از تهديد را متوجه پايداري اقتصادي و كيفيت زندگي ميكند. شاخص توسعه انساني , ابزاري مناسب براي سنجش اثرات اين مخاطرات در مسير توسعه كشورها محسوب ميشود. اين مطالعه به مقايسه كشورهاي منتخب توسعه يافته صادركننده و واردكننده خالص مواد غذايي طي سالهاي2010 تا 2019 به روش پنل ديتا ميپردازد.مجموعه متغيرهاي كليدي شامل هزينه رفاه ناشي از مرگ زودرس منتسب به بلاياي طبيعي و آلودگي محيط زيست , بار بيماري آنها , مخارج بهداشتي فردي , تغييرات دمايي , آنتشار آلاينده هاي سوخت فسيلي , مخارج حفاظت از محيط زيست و مالياتهاي زيست محيطي , عوامل تعيين كننده چارچوب تحليلي مقاله ميباشند. اين متغيرها , به صورت مستقيم يا غير مستقيم بر سرمايه انساني , امنيت غذايي و تاب آوري اثرگذارند. تاثيرات اين پديده ها از سطح سلامت فردي تا سياستگذاري كلان اقتصادي , بازتاب خود را در HDI نشان ميدهند. شاخص HDI بازتابي از تعامل ميان فشارهاي زيست محيطي , سلامت عمومي و ظرفيتهاي نهادي كشورها در دستيابي به توسعه پايداراست. طبق نتايج: اثرات منفي و معنادار هزينه هاي رفاه ناشي از مرگ زودرس بلاياي طبيعي(گرما وسرماي شديد) و آلودگي محيط زيست(ذرات وازن محيطي) و بار بيماري ناشي از آنها و همچنين اثر مثبت و معنادارمخارج بهداشتي فردي بر روي شاخص توسعه انساني در كشورهاي توسعه يافته صادركننده خالص مواد غذايي بيشتر از كشورهاي توسعه يافته واردكننده خالص مواد غذايي مي باشند.