تاثیر رانت نفت و گرمایش زمین بر شادمانی با تاکید بر نقش حکمرانی خوب در کشورهای نفتی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، گروه علوم اقتصادی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

2 استادیار، گروه علوم اقتصادی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

3 استادیار، گروه علوم اقتصادی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

4 استادیار، گروه علوم اقتصادی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

doi
10.82383/jdep.2025.1226862
چکیده

Translator Translator Translator Translator هدف مقاله حاضر تحلیل اثر رانت‌نفت و گرمایش‌زمین بر شادمانی با توجه به نقش حاکمیت در 14 کشور نفتی طی دوره زمانی 2023-2010 است. نتایج حاصل از برآورد الگوی مقاله با استفاده از روش PQARDL نشان داد که در بلندمدت رانت‌نفت در کوانتایل میانی و بالا بر شادمانی تأثیر منفی و فزاینده داشته، اما در کوتاه‌مدت تنها در کوانتایل بالا بر شادمانی تأثیر منفی داشته‌است. حکمرانی‌خوب در بلندمدت در هر سه کوانتایل و در کوتاه‌مدت در کوانتایل پایین تأثیر مثبت داشته‌است. در بلندمدت افزایش گرمایش‌زمین در هر سه کوانتایل بر شادمانی تأثیر منفی داشته، اما در کوتاه‌مدت در همه کوانتایل‌ها تأثیر معناداری نداشته‌است. تأثیر تعاملی گرمایش‌زمین و حکمرانی‌خوب در بلندمدت در هر سه کوانتایل منفی است و در کوتاه‌مدت در هیچ‌ کوانتایلی معنادار نیست. اثر نهایی گرمایش‌زمین در بلندمدت نشان داد که حدآستانه‌ای حکمرانی‌خوب درکوانتایل پایین برابر با 65/0- است. با گذر حکمرانی‌خوب از حدآستانه، به کاهش اثر منفی گرمایش‌زمین بر شادی می‌انجامد. در بلندمدت درکوانتایل میانی (بالا) حدآستانه‌ شاخص حکمرانی‌خوب برابر با 91/0- (86/0-) است. متغیر ضربی رانت‌نفت و حکمرانی‌خوب در کوانتایل‌های میانی و بالا تأثیر منفی بر شادمانی داشته اما در کوتاه‌مدت در هیچ کوانتایلی تأثیر معناداری نداشته‌است. اثر نهایی رانت‌نفت در بلندمدت نشان داد که درکوانتایل میانی (بالا) حدآستانه‌ای حکمرانی‌خوب برابر با 25/1- (16/1-) است. با گذر حکمرانی‌خوب از حدآستانه، اثر منفی رانت‌نفت بر شادی کاهش می‌یابد. آزمون تقارن حاکی از متقارن بودن ضرایب رانت‌نفت، حکمرانی‌خوب و متغیر ضربی رانت‌نفت و حکمرانی‌خوب و نامتقارن بودن ضرایب گرمایش‌زمین در بلندمدت و کوتاه‌مدت در کوانتایل‌های مختلف است.