بررسی اثر استفاده از هوش مصنوعی در اصلاح ساختار اقتصاد کلان کشور ایران
نویسندگان
1 استادیار، گروه مدیریت و اقتصاد، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد شیراز، ایران
2 دانشجوی دکتری، گروه مدیریت و اقتصاد، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد شیراز، ایران
3 استادیار، گروه مدیریت و اقتصاد، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد شیراز، ایران
doi
https://doi.org/10.82247/jebr.2025.1187669چکیده
هدف این تحقیق بررسی اثر استفاده از هوش مصنوعی در اصلاح ساختار اقتصاد کلان کشور ایران میباشد. هوش مصنوعی بهعنوان فناوری نوظهور، با بهبود فرآیندهای تولید، کاهش هزینهها، و افزایش بهرهوری، میتواند اقتصاد را متحول کند. این پژوهش تأثیر هوش مصنوعی بر شاخصهای کلان اقتصادی نظیر تولید ناخالص داخلی، تورم، بیکاری و سرمایهگذاری را تحلیل میکند. روش تحقیق مبتنی بر تحلیلهای کمی و اقتصادسنجی بوده و دادهها از منابع داخلی و بینالمللی، از جمله بانک مرکزی ایران و بانک جهانی، گردآوری شدهاند. پس از آزمون مانایی دادهها، مدلهای اقتصادسنجی مناسب انتخاب و تحلیلها در نرمافزار EViews7 انجام شد . یافتهها نشان میدهند که هوش مصنوعی تأثیر مثبت و معناداری بر اقتصاد ایران دارد. بهطور خاص، ضریب تأثیر هوش مصنوعی بر تولید ناخالص داخلی 0.85 و بر نرخ بیکاری -0.60 است که بهترتیب نشاندهنده افزایش تولید و کاهش بیکاری است. همچنین، تأثیر آن بر تورم -0.35 بوده و نشاندهنده کاهش تورم است. تأثیر مثبت 0.40 بر سرمایهگذاری، حاکی از رشد سرمایهگذاریها است. این نتایج تأیید میکند که هوش مصنوعی نقش موثری در بهبود شاخصهای اقتصادی ایران ایفا میکند . به عبارت دیگر هوش مصنوعی تأثیرات معناداری بر شاخصهای کلان اقتصادی ایران دارد. تحلیلها حاکی از آن است که استفاده از هوش مصنوعی میتواند موجب افزایش تولید ناخالص داخلی شود، به طوری که ضریب تأثیرگذاری آن بر تولید ناخالص داخلی مثبت و معنیدار است. همچنین، اثر هوش مصنوعی بر نرخ بیکاری نیز معنادار بوده و منجر به کاهش این نرخ شده است، که نشاندهنده نقش مثبت این فناوری در ایجاد مشاغل جدید و بهبود وضعیت بازار کار است. در مورد نرخ تورم، نتایج نشان میدهد که استفاده از هوش مصنوعی میتواند به کاهش تورم منجر شود، که این نتیجه به دلیل افزایش بهرهوری و کاهش هزینههای تولید قابل توجیه است. در نهایت، اثر هوش مصنوعی بر سرمایهگذاری نیز مورد بررسی قرار گرفت و مشخص شد که این فناوری میتواند محرک سرمایهگذاریهای جدید و افزایش میزان سرمایهگذاری در اقتصاد کشور باشد . نتایج تحقیق تأیید میکنند که هوش مصنوعی میتواند در اصلاح شاخصهای کلان اقتصادی مؤثر باشد و به رشد اقتصادی ایران کمک کند.