تأثیر پتاسیم و محرک‌های رشد بر خصوصیات رویشی و عملکرد لوبیا قرمز (Phaseolus vulgaris L.) تحت سطوح مختلف آبیاری

نویسندگان

1 استادیار، گروه زراعت و اصلاح نباتات، واحدخوی، دانشگاه آزاد اسلامی، خوی، ایران.

2 استادیار گروه زراعت، واحد خوی، دانشگاه آزاد اسلامی، خوی، ایران

3 استادیار، گروه زراعت و اصلاح نباتات، واحدخوی، دانشگاه آزاد اسلامی، خوی، ایران

4 دانشجوی دکتری ،گروه کشاورزی، واحد خوی، دانشگاه آزاد اسلامی، خوی، ایران.

5 دانشیار، گروه زراعت و اصلاح نباتات، واحدخوی، دانشگاه آزاد اسلامی، خوی، ایران.

doi
10.82592/jcep.2024.1209619
چکیده

اجرای تکنیک¬های کم آبیاری به¬منظور بهره¬وری بیشتر از منابع آب راهکاری علمی به شمار می¬رود. این آزمایش به¬منظور بررسی تاثیر محرک¬های رشد در شرایط نرمال و محدود آبیاری بر خصوصیات رویشی و عملکرد لوبیا قرمز انجام گرفت. آزمایش به¬صورت اسپلیت¬پلات در قالب طرح بلوک¬های کامل تصادفی در سه تکرار در مزرعه¬ای واقع در منطقه پیرموسی شهرستان خوی در سال 1400 اجرا گردید. کرت اصلی شامل آبیاری با فواصل 8، 11 و 14 روز یک بار و فرعی کاربرد محرک¬های رشد در 5 سطح شامل مصرف اسید هیومیک، محلول¬پاشی اسید آمینه، محرک ریشه¬زایی، کود مایع پتاسیم 30 درصد و شاهد (عدم مصرف) بود. نتایج تجزیه واریانس نشان داد که سطوح آبیاری تاثیر معنی¬داری بر صفات رویشی و عملکرد دانه و پرولین لوبیا قرمز داشت. همچنین، کاربرد محرک¬های رشد نیز به¬طور معنی¬داری صفات ارتفاع بوته، تعداد و ارتفاع اولین شاخه جانبی، عملکرد بیولوژیک و دانه را تحت تاثیر قرار داد. برهمکنش سطوح آبیاری و مواد محرک رشد بر ارتفاع اولین شاخه، عملکرد بیولوژیک و دانه، پرولین و آب نسبی برگ در سطح احتمال یک درصد معنی¬دار شد. بیشترین عملکرد دانه با آبیاری 8 روز یک¬بار و کاربرد اسید هیومیک و اسید آمینه به¬ترتیب به میزان 1/3076 و 8/2982 کیلوگرم در هکتار و کمترین آن با میانگین 9/1220 کیلوگرم در هکتار با آبیاری 14 روز یک¬بار و عدم مصرف به¬دست آمد. نتایج پژوهش نشان داد که تاثیر کاربرد اسید هیومیک در شرایط نرمال آبیاری با بهبود مولفه¬های رویشی و در شرایط کم آبیاری با تعدیل اثرات کمبود آب در لوبیا قرمز توانست در جهت افزایش عملکرد کمی و کیفی آن مؤثر باشد.