فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

آزمایش به صورت کرت‌های خرد شده بر پایه طرح بلوک های کامل تصادفی با سه تکرار در ایستگاه تحقیقاتی مرکز تحقیقات آذربایجان شرقی واقع در منطقه خسرو شاه طی دو سال زراعی (96-1395 و 97-1396) اجرا گردید. در کرت‌های اصلی عامل آبیاری در سه سطح شامل توقف آبیاری بعد از چین اول، توقف آبیاری بعد از چین دوم و توقف آبیاری بعد از چین سوم (کرتها بطور معمولی با کنتور آب کنترل شده آبیاری کامل شد و هیچ تنشی اعمال نشد)، بود. عامل دوم شامل هفت نوع اکوتیپ سنتتیک الف، سنتتیک ب، آذر، جوشین، ساتلو، خواجه و شاهد محلی خسروشاه بود، که در کرت‌های فرعی قرار گرفتند. با توجه به اینکه سال زراعی 96-1395 سال استقرار بود، تجزیه واریانس ساده داده های سال زراعی 97-1396 انجام شد. نتایج نشان داد که عملکرد علوفه بین اکوتیپ¬های مورد بررسی در شرایط تنش کم¬آبی شدید (توقف آبیاری بعد از چین اول) در مقایسه با شرایط کامل آبیاری، 5/2 تن در هکتار کاهش نشان داد. بیشترین وزن تر علوفه در شرایط آبیاری کامل با 4/8 تن در هکتار متعلق به دو اکوتیپ سنتتیک الف و جوشین بود. در حالی¬که در تنش کم¬آبی شدید (توقف آبیاری بعد از چین اول) به ترتیب اکوتیپ¬های جوشین (76/5)، سنتتیک ب (45/5) و سنتتیک الف (33/5 تن در هکتار) بیشترین عملکرد علوفه را داشتند. فعالیت پرولین (5/784 میلی¬گرم/گرم وزن تر برگ) و آنزیم¬های آسکوربات پراکسیداز (94/10 میلی¬گرم پروتئین بر دقیقه) و کاتالاز (005/1 میلی¬گرم پروتئین بر دقیقه) افزایش معنی¬داری را بین اکوتیپ¬ها تحت تنش کم¬آبی نشان دادند. شاخص های MP، GMP، STI و HM به عنوان مناسب ترین شاخص های تحمل به تنش شناخته شدند که بیشترین همبستگی را با عملکرد علوفه در شرایط بدون تنش و تنش کم¬آبی داشتند. اکوتیپ¬های جوشین، سنتتیک الف و سنتتیک ب از نظر شاخص های مذکوردارای پایداری عملکرد بالاتری در شرایط تنش کم ¬آبی بوده و می¬توانند در برنامه¬های به¬نژادی به منظور افزایش تحمل به کمبود آب مورد استفاده قرار گیرند.