تأثیر پتاسیم و متیل جاسمونات برخصوصیات عملکردی و فیزیولوژیک ذرت علوفه¬ای (Zea mays L.)رقم NS6010 در شرایط تنش کم¬آبی در منطقه نیشابور

نویسندگان

1 گروه کشاورزی، واحد ورامین-پیشوا، دانشگاه آزاد اسلامی، ورامین، ایران

2 گروه زراعت، دانشکده کشاورزی، واحد ورامین-پیشوا، دانشگاه آزاد اسلامی

3 گروه زراعت، دانشکده کشاورزی، واحد ورامین-پیشوا، دانشگاه آزاد اسلامی

4 دانشگاه آزاد- ورامین

doi
10.82592/jcep.2024.1216533
چکیده

این تحقیق به منظور بررسی تاثیر پتاسیم و متیل جاسمونات برخصوصیات مورفوفیزیولوژیک و عملکرد ذرت علوفه¬ای در شرایط تنش کم¬آبی به صورت اسپلیت فاکتوریل در قالب طرح بلوک¬های کامل تصادفی در سه تکرار در منطقه نیشابور در تابستان سال 1398 به اجرا در آمد. عامل¬های آزمایشی شامل تنش کم¬آبی بعنوان عامل اصلی در سه سطح شامل مصرف 25، 40 و 55 درصد رطوبت قابل استفاده خاک و سپس آبیاری تا حد ظرفیت زراعی (به ترتیب آبیاری مطلوب، تنش ملایم و شدید کم¬آبی)، کود پتاسیم در سطوح شاهد (صفر)، تیمار 100 و تیمار 200 کیلوگرم در هکتار و متیل جاسمونات در سطوح شاهد (صفر)، تیمار 50 و تیمار 100 میکرومولار به عنوان عوامل فرعی به صورت فاکتوریل اعمال گردید. بیشترین مقادیر کلروفیل کل (47/2 میلی¬گرم در گرم وزن تازه)، شاخص سطح برگ (95/4) و وزن خشک علوفه (37838 کیلوگرم در هکتار) در آبیاری مطلوب و مصرف 200 کیلوگرم سولفات پتاسیم بدست آمد. تنش شدید کم¬آبی موجب کاهش 7/2، 4/2، 8/43 و 7/48 درصدی به ترتیب در صفات محتوی نسبی آب برگ، کاروتنوئید، وزن خشک برگ و قندهای محلول نسبت به آبیاری مطلوب شد. مصرف 200 کیلوگرم سولفات پتاسیم بیشترین کاروتنوئید (43/0 میلی¬گرم در گرم وزن تازه)، وزن خشک برگ (1/177 گرم در متر مربع)، قندهای محلول برگ (6/528 میلی¬گرم در گرم وزن تازه) و پروتئین برگ (22/%8) در این تیمار بدست آمد. در بین سطوح متیل جاسمونات نیز، غلظت 100 میکرومولار بیشترین تأثیر را در صفات مورد بررسی داشت. به طور کلی مشخص شد که اعمال تیمارهای پتاسیم و متیل جاسمونات موجب تعدیل اثرات منفی تنش کم¬آبی شد و این تعدیل با افزایش غلظت تیمارهای پتاسیم و متیل جاسمونات افزایش یافت. پيشنهاد مي¬شود به منظور دستيابي به حداكثر عملكرد علوفه، رقم NS6010 بدون تنش آبی در شرايط اقليمي نیشابور کشت شود.