فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

به منظور ارزیابی روابط عملکرد علوفه خشک و صفات کیفی و ارتفاع بوته در سه رقم گلرنگ با استفاده از روش های آماری چندمتغیره، آزمایشی در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با شش تیمار و سه تکرار در مؤسسه اصلاح و تهیه نهال و بذر کرج طی دو سال زراعی 1397-1396 و 1398-1397 اجرا شد. تیمارها شامل سه رقم گل دشت، گل مهر و پرنیان با برداشت علوفه در مرحله 50% ساقه¬دهی (رشد سریع ساقه) و همان سه رقم با برداشت علوفه در مرحله 50% شاخه دهی بودند. همبستگی ساده نشان¬داد که صفات ارتفاع بوته و پروتئین خام بیشترین همبستگی را با عملکرد علوفه خشک داشتند. نتایج تجزیه رگرسیون نشان داد که ارتفاع بوته، پروتئین خام و ماده خشک قابل هضم، می توانند به عنوان متغیرهای پیشگویی کننده برای عملکرد علوفه خشک وارد مدل شوند. تجزیه علیت نشان داد که ارتفاع بوته، بیشترین اثر مستقیم و مثبت را بر عملکرد علوفه داشت و این صفت می تواند به عنوان شاخصی برای اصلاح عملکرد علوفه گلرنگ استفاده شود. تجزیه به مؤلفه های اصلی، چهار مؤلفه را معرفی کرد که حدود 95 درصد تغییرات را توجیه کردند. توزیع ارقام در فضای نمودار بای پلات، وجود تنوع ژنتیکی این ژنوتیپ ها را از نظر صفات موردِ مطالعه نشان داد. تجزیه بای پلات نشان¬داد که چنان‌چه کمیت و کیفیت علوفه، هردو مدنظر باشد، برداشت ارقام در مرحله 50 درصد شاخه¬دهی مؤثرتر بود. در مجموع، می¬توان اعلام¬کرد که رقم گل مهر با عملکرد علوفه بالا و رقم گل دشت با کیفیت علوفه مطلوب می توانند در برنامه های اصلاحی برای افزایش عملکرد کمی و کیفی گلرنگ موردِ توجه قرارگیرند.