مطالعه روش‌های مختلف کشت در ارس یا سرو کوهی (Juniperus seravshanica L.)

نویسندگان

1 گروه زیست‌شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران پژوهشکده فناوری تولیدات گیاهی، دانشگاه شهید باهنر کرمان

2 گروه زیست‌شناسی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، پژوهشکده فناوری تولیدات گیاهی، دانشگاه شهید باهنر کرمان

3 گروه زیست‌شناسی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان پژوهشکده فناوری تولیدات گیاهی، دانشگاه شهید باهنر کرمان

4 گروه زیست‌شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران پژوهشکده فناوری تولیدات گیاهی، دانشگاه شهید باهنر کرمان

doi
10.30495/jdb.2023.1967001.1332
چکیده

جنسJuniperus ، دومین جنس رایج مخروطیان است. کاهش دانه‌های زیست‌پذیر و زادآوری طبیعی، مهم‌ترین مشکل جنگل‌های ارس است. Juniperus seravschanicaدر حفاظت خاک بسیار مهم، همچنین، در برابر یخبندان و خشکی بسیار مقاوم است. در این مطالعه، تعداد دانه‌ها در مخروط، درصد پوکی و رویش دانه در جمعیت‌های گلوچار، سربیژن و دلفارد (استان کرمان)، روی کاغذ صافی، مخلوط پیت‌ماس + پرلیت و در باغچه مطالعه شد. همچنین میزان پرآوری و ریشه‌زایی شاخسارها در کشت گلدانی و کشت در شیشه، بررسی شد. میانگین تعداد دانه‌های مخروط در گلوچار، سربیژن و دلفارد بترتیب 86/4، 69/3 و 21/3 دانه در مخروط بود. میانگین تعداد دانه‌های پر در مخروط بترتیب برابر 1/1، 22/0 و 1/0 در گلوچار، سربیژن و دلفارد بود که بترتیب معادل 22، 96/5 و 1/3 درصد (با درصد پوکی بترتیب 78، 94 و 97) می‌باشد. دانه‌های بدون تیمار سرما و نیز دانه‌هایی که بدون سوراخ کردن اما تحت تیمار سرما به شرایط کشت منتقل شدند، هیچ رویشی نشان ندادند. شاخسارهای جوان 20 سانتی‌متری، پس از تیمار سرما و غوطه‌وری سریع درIBA ، تا چهار هفته، ظاهر طبیعی و سالم داشتند اما سرانجام خشک و ریشه ندادند. شاخسارهای 1-5/1 سانتی‌متری انتهایی و کناری، روی هر دو محیط MSوWPM، باززایی و پرآوری شدند. بیشترین باززایی در محیط WPM (40 درصد) و MS (57 درصد) در ترکیب هورمونی BAP و NAA بترتیب در غلظت 2 + 3 و 2/0 + 3 میلی‌گرم در لیتر بدست آمد. تیمار IBA، پس از 24 هفته، ریشه‌ ایجاد نکرد.