تبیین چالش‌های سیاستگذاری فرهنگی موسسات آموزش عالی در مراحل تدوین، اجرا و ارزیابی

نویسندگان

1 دکتری تخصصی مدیریت آموزش عالی و مدرس متون تخصصی، دانشگاه تهران، ایران (نویسنده مسئول).

2 دکتری تخصصی مدیریت ورزشی، دانشگاه دامغان، سمنان، ایران

doi
10.30495/jcm.2023.74265.1683
چکیده

مقدمه و هدف: سیاستگذاری فرهنگی شامل سه مرحله تدوین سیاست‌ها، اجرای برنامه‌ها و ارزیابی از فعالیت‌ها است. در هر یک از مراحل موانعی وجود دارند که شناسایی و ارائه راهکار برای برطرف کردن آنها و بهبود وضعیت موجود می‌تواند مفید باشد. هدف این مطالعه شناسایی موانع و راهکارهای سیاستگذاری فرهنگی نظام آموزش عالی است تا زمینه شناسایی، پیش‌بینی، بازخورد، بهیود و ارتقا فراهم شود. روش: این مطالعه از روش کیفی و مرور نظام مند با هدف کاربردی استفاده کرد. مرور نظام‌مند جامعی از اسناد صورت گرفت که از پژوهش‌های پایگاه‌های اطلاعاتی مختلف و ارجاعات مرتبط بین سال‌های 1387 تا 1399 صورت گرفت. در مجموع 40 منبع مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. معیارهای انتخاب اسناد، همراستایی عنوان، چکیده و محتوی با سیاستگذاری فرهنگی در آموزش عالی بود. یافته‌ها: یافته‌های حاصل از پژوهش نشان داد که موانع سیاستگذاری فرهنگی موسسات آموزش عالی را می‌توان در سه مقوله اصلی به همراه زیرمولفه‌های مربوطه قرار داد: موانع تدوین سیاست‌ها (موانع نظری و مطالعاتی، ضعف در مسئله‌شناسی، روش شناسی و فقدان پایگاه اطلاعاتی)؛ موانع اجرای برنامه‌ها (موانع ناشی از مجریان، موانع مالی، موانع قانونی، موانع مرتبط با منابع انسانی، موانع مرتبط با مدیریت زیر ساخت‌ها و موانع محیطی) و موانع ارزیابی فعالیت‌ها (موانع مرتبط با داده‌ها، موانع سخت‌افزاری، موانع نرم‌افزاری و موانع مرتبط با درک و هشیاری). نتیجه‌گیری: مهم‌ترین نتیجه پژوهش حاضر این است که سیاستگذاری فرهنگی موسسات عالی نباید با نظم گفتمانی دانشگاهی حاکم بر میدان علم و دانشگاه در تضاد باشد. راهکار مفید برای دستیابی به این واقعیت، برطرف کردن موانع سیاستگذاری فرهنگی است.