راهکارهای کارآمد سازی نهادهای دینی
نویسندگان
1 عضو هیئت علمی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی (نویسنده مسئول).
2 دانشجوی دکتری رشته مدرسی معارف گرایش قرآن و متون دینی دانشکدگان دانشگاه فارابی.
doi
چکیده
مقدمه و هدف پژوهش: در ساختار نظام جمهوری اسلامی، نهادهای فراوانی وجود دارند که متولی امر دین هستند و دستکم بخشی از بودجه خود را از طریق منابع دولتی تأمین میکنند. مسئله اصلی این مقاله این است که از طریق چه راهکارهایی میتوان کارآمدی این نهادها به معنای کارایی و اثربخشی آنها را ارتقا بخشید. دادههای این مقاله از طریق مصاحبه با مدیران کنونی یا سابق همین نهادها تأمین شده است. روش پژوهش: روش این مقاله تحلیل مضمون کیفی است. تحلیل مضمون دادههای مذکور پس از کدگذاری و مقولهبندی نشان میدهد که راهکارهای ارائه شده در دو ساحت کلی ساختاری و غیرساختاری قابل صورتبندی است. راهکارهای ساختاری تجویزهایی برای اصلاح خود ساختار نهادها صرفنظر از منابع انسانی هستند و راهکارهای غیرساختاری توصیههایی مستقیم برای عوامل انسانی هستند. یافتهها و نتیجهگیری: مهمترین راهکارهای ساختاری عبارتاند از: ادغام نهادها، حفظ استقلال آنها، مدیریت فعالیت منابع انسانی، تقسیمکار بین نهادها، اصلاحات مدیریتی، نظارت، اصلاح روند عزل و نصب منابع انسانی، افزایش بودجه، تعامل با سایر نهادها، ارائه آمارهای کیفی و خروجی محور و اصلاح چالشهای قانونی. مهمترین راهکارهای غیرساختاری نیز عبارتاند از: بهرهگیری از نیروی متخصص، ارتقای سطح معرفتی نیروها، عملکرد اخلاقی آنان، پرهیز از انگیزههای مادی، وظیفهگرایی، ترویج دغدغههای دینی و قرآنی، بهره از مدیران دارای شبکه ارتباطی قوی، عمل دقیق به اساسنامه و اسناد بالادستی و مقبولیت مدیران ستادی در صفوف. به باور این تحقیق برای کارآمدسازی نهادهای دینی اولاً اصلاحات ساختاری در اولویت است و ثانیاً مهمترین راهبرد ساختاری برای تحقق این منظور تاسیس شورای عالی حکمرانی دینی است. د.
