اثربخشی تحریک الکتریکی جریان مستقیم فراجمجمه ای (TDCS) بر بهبود سلامت روان زنان مطلقه

نویسندگان

1 دانشجوی دکترای مشاوره، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران.

2 کارشناسی ارشد رشته مشاوره توانبخشی، دانشگاه محقق ‌اردبیلی، اردبیل، ایران.

3 استاد گروه مشاوره، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران.

4 استاد گروه مشاوره دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران.

doi
10.30473/clpsy.2024.69316.1722
چکیده

پژوهش حاضر باهدف بررسی اثربخشی تحریک الکتریکی مستقیم فراجمجمه‌ای (TDCS)بر بهبود سلامت روان زنان مطلقه مراجعه‌کننده به مراکز مشاوره انجام شد. روش پژوهش، نیمه آزمایشی و از نوع طرح پیش آزمون-پس آزمون با گروه کنترل و پیگیری بود. جامعه آماری پژوهش شامل زنان مطلقه بودند که به مراکز مشاوره شهر اردبیل مراجعه کردند. از بین آن‌ها30 نفر به روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب و به‌صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل گمارده شدند. ابزار پژوهش چک‌لیست نشانه‌های اختلالات روانی(R-90-SCL) بود. مداخله با استفاده از دستگاه تحریک الکتریکی مستقیم فراجمجمه ای بر روی اعضا گروه آزمایش به مدت 10 جلسه متوالی ( هر جلسه20 دقیقه) به‌صورت قرار گرفتن آند در قسمتF3 و کاتد در قسمت FP2 اجرا شد. داده‌ها با استفاده از روش آماری تحلیل کوواریانس با اندازه‌گیری مکرر تحلیل شدند. یافته‌های پژوهش نشان داد بین دو گروه آزمایش و گواه ازنظر سلامت روان و زیر مقیاس‌های آن ازجمله افسردگی، اضطراب، وسواس اجباری، پرخاشگری و روان‌پریشی تفاوت معناداری وجود دارد (001/0>P). وجود تفاوت معنادار سلامت روان زنان در گروه آزمایش با گروه کنترل در سه مرحله پیش‌آزمون، پس‌آزمون و پیگیری است. شاخص مجذور اتا (اندازه اثر) نشان‌دهنده اثربخشی بیش‌تر مداخله در متغیر سلامت‌روانی کل و مؤلفه‌های وسواس و افسردگی (80/0≥ Eta) و اثربخشی به نسبت کم‌تر در مؤلفه‌های روان‌پریشی و تصورات پارانوییدی (53/0≥ Eta) است. این نتایج حاکی از اثربخشی تحریک الکتریکی مستقیم فراجمجمه‌ای بر سلامت روان زنان مطلقه بود. درمجموع یافته‌های پژوهش نقش و اهمیت درمان TDCS را در بهبود سلامت روان متذکر می‌سازد.