فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

شوری خاک ناشی از یون‌های کلرید سدیم، نوعی تنش غیرزیستی است که به طور منفی بر جنبه‌های مختلف رشد و توسعه گیاه تأثیر می‌گذارد. اسفناج، عضوی از خانواده آمارانتاسه، حساسیت متوسطی به شوری دارد و به عنوان منبعی غنی از ویتامین‌ها و مواد معدنی شناخته می‌شود. در این مطالعه، گیاهچه­های اسفناج به مدت ۲۱ روز با غلظت‌های مختلف نمک (۰، ۵۰، ۱۵۰، ۲۵۰ و ۳۵۰ میلی‌مولار NaCl ) تحت تیمار قرار گرفتند و تأثیر آن‌ها بر ویژگی‌های مورفولوژیکی و آناتومیکی این گیاه بررسی شد. نتایج نشان داد که تنش شوری به طور معنی‌داری شاخص تحمل طول گیاه و شاخص تحمل وزن گیاه را با افزایش شوری کاهش داد، در حالی که افزایش جزیی در شاخص تحمل وزن گیاه در غلظت‌های ۵۰ و ۱۵۰ میلی‌مولار NaCl مشاهده شد. علاوه بر این، قطر ریشه، قطر ناحیه آوندی ریشه، ضخامت کورتکس ریشه، قطر ساقه، قطر آوندهای چوبی ساقه، قطر رگبرگ میانی برگ و قطر آوند چوبی برگ با افزایش شوری کاهش یافتند. در غلظت‌های ۵۰ و ۱۵۰ میلی‌مولار NaCl ، تغییرات معنی‌داری در ساختار بافت‌های اسفنجی و نردبانی مشاهده نشد، اما در غلظت‌های ۲۵۰ و ۳۵۰ میلی‌مولار NaCl ، ضخامت بافت نردبانی افزایش و ضخامت بافت اسفنجی کاهش یافت. تعداد روزنه‌های سطح زیرین و رویی برگ‌ها در غلظت‌های ۵۰ و ۱۵۰ میلی‌مولار NaC l افزایش یافت، اما در سطوح شوری بالاتر کاهش پیدا کرد. نتایج نشان می‌دهد که این تغییرات ممکن است بر عملکردهای فیزیولوژیکی این گیاه تأثیر بگذارد و مقاومت به شوری را افزایش دهد.