بررسی تحول نظریه¬های مصرف رسانه؛ از مصرف انفعالی تا مصرف ابداعی

نویسندگان

1 دانشگاه آزاد اسلامی واحد اصفهان

doi
چکیده

هدف ؛ تحولات نظریه‌های مصرف رسانه، از انفعال به ابداع، موضوعی کلیدی در حوزه ارتباطات و مطالعات رسانه‌ای است. این پژوهش به بررسی سیر تحولات نظری در مصرف رسانه‌ها می­پردازد و تغییرات از مخاطبان منفعل به مصرف‌کنندگان فعال و خلاق را تحلیل می‌کند. در ابتدا، نظریه‌های کلاسیک مانند نظریه تزریقی، مخاطبان را دریافت‌کنندگان منفعل پیام‌های رسانه‌ای معرفی می‌کردند. با این حال، با ظهور فناوری‌های دیجیتال و شبکه‌های اجتماعی، نقش مخاطب دستخوش تحول شده و به یک عامل فعال و خلاق در تولید و بازآفرینی محتوا تبدیل شده است. این تحول، مفاهیمی مانند «مصرف ابداعی» را به وجود آورده و مرز بین تولیدکنندگان و مصرف‌کنندگان رسانه را کمرنگ کرده است. روش ؛ پژوهش حاضر با استفاده از روش توصیفی-تحلیلی و بررسی منابع علمی، به تحلیل ابعاد مختلف این تحولات پرداخته و پیامدهای فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی آن را بررسی می‌کند. یافته­ها ؛ نتایج نشان می‌دهد که مصرف ابداعی، فرصت‌های جدیدی برای تعامل، خلاقیت و شکل‌دهی به گفتمان‌های اجتماعی و رسانه­ای ایجاد نموده است، ضمن آنکه چالش‌هایی نظیر انتشار اطلاعات نادرست و نقض حریم خصوصی را نیز به همراه دارد از سوی دیگر این پژوهش به درک بهتر نقش مخاطبان در عصر دیجیتال کمک می‌کند.