اثر سوپرجاذب و کم‌آبیاری بر عملکرد، بهره‌وری مصرف آب و توابع تولید گوجه‌فرنگی گیلاسی

نویسندگان

1 دانشگاه رازی

2

3 دانشگاه شهید بهشتی

4

doi
10.22059/jci.2021.317149.2503
چکیده

با توجه به کمبود منابع آبی و اثرات منفی آن بر عملکرد محصولات کشاورزی و لزوم تأمین امنیت غذایی، ارائه راه‌کارهای مؤثر جهت بهبود مدیریت و بهره­وری مصرف آب در این بخش ضروری است. بدین منظور در بهار 1398 آزمایشی به‌صورت فاکتوریل در قالب طرح پایه کاملاً تصادفی در گلخانه تحقیقاتی دانشگاه باهنر کرمان انجام شد. فاکتورهای پژوهش شامل سه سطح آبیاری FC 100 ، FC 75 و FC 50 (100 و 75 و 50 درصد ظرفیت زراعی) به‌عنوان فاکتور اول و دو سطح سوپرجاذب شامل S 0 و S 5 (صفر و 5 گرم در هر کیلوگرم خاک) به‌عنوان فاکتور دوم بود که با پنج تکرار انجام شد. بیش‌ترین مقدار عملکرد (23/40 تن در هکتار) و بهره­وری مصرف آب (36/10کیلوگرم بر مترمکعب) در تیمار FC 100 S 5 مشاهده شد که نسبت به مقادیر ثبت‌شده در شرایط رطوبتی مشابه و بدون کاربرد سوپرجاذب به‌ترتیب 71/5 و 6/47 درصد افزایش داشت. بیش‌ترین مقدار کلروفیل کل (12/25 میلی­گرم بر میلی­لیتر) در تیمار FC 100 S 5 مشاهده شد که نسبت به مقدار شاهد 44/19 درصد افزایش داشت. بیش‌ترین مقدار ویتامین ث (10/29 میلی­گرم در صد گرم نمونه) نیز در تیمار FC 50 S 0 مشاهده شد که نسبت به حداقل مقدار ثبت‌شده 72/18 درصد افزایش داشت. در مجموع بررسی نتایج به‌دست‌آمده نشان داد که بهره­وری مصرف آب گوجه‌فرنگی گیلاسی با وجود کاهش 25 درصدی رطوبت ظرفیت زراعی در تیمارFC 75 S 5 ، اختلاف معنی­داری با تیمار FC 100 S 0 نداشت. براساس نتایج این پژوهش، تابع درجه دوم به‌عنوان تابع بهینه برآورد صفات مذکور در شرایط کاربرد و عدم کاربرد سوپرجاذب قابل توصیه می­باشد.