اثر عصاره‌ گزنه‌ روی‌ شته‌ سیاه‌ باقلا (Aphis fabae)، شته‌ سمی‌ گندم‌ (Schizaphis graminum) و شته‌ سیاه‌ یونجه‌ (Aphis craccivora) در مقایسه‌ با ترکیب‌‌های‌ صابونی‌

نویسندگان

1 گروه گیاه پزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید باهنر کرمان

2 گروه‌ گیاه‌ پزشکی‌، دانشکده‌ کشاورزی، دانشگاه‌ شهید باهنر کرمان‌

3 گروه‌ گیاه‌ پزشکی‌، دانشکده‌ کشاورزی، دانشگاه‌ شهید باهنر کرمان‌

doi
چکیده

شته‌ها از جمله‌ مهم‌ترین‌ آفات‌ اقتصادی و ناقلین‌ بسیاری از ویروس‌های بیماریزای گیاهی‌ در محصـولات‌ بـاغی‌، زراعی‌ و گلخانه‌ای به‌ شمار می‌روند. در این‌ تحقیق‌، تأثیرعصـاره‌ی اتـانولی‌ گیـاه‌ گزنـه‌ Urtica dioica L. (Rosales: Urticaceae)، صابون‌ پالیزین‌ و شامپو بچه‌ی فیروز روی سه‌ گونه‌ شته‌ (شته‌ سمی‌ گندم‌، شته‌ی سیاه‌ یونجه‌ و شـته‌ی سیاه‌ باقلا)در شرایط‌ آزمایشگاهی‌ مورد بررسی‌ قرار گرفت‌. آزمایش‌هایی‌ جهت‌ ارزیابی‌ درصد تلفـات‌ پـوره‌هـای٢-١ روزه‌ ، ٦-٥ روزه‌ و حشرات‌ بالغ‌ تیمارشده‌ با ترکیب‌های فـوق‌ و میـزان‌ پـوره‌ زایـی‌ حشـرات‌ بـالغ‌، انجـام‌ گردیـد. میزبان‌های این‌ آفات‌ در تمامی‌ مراحل‌ این‌ پژوهش‌، گیاهان‌ گندم‌ برای شته‌ سمی‌ گندم‌، یونجه‌ برای شته‌ سیاه‌ یونجه‌ و باقلا برای شته‌ سیاه‌ باقلادر نظر گرفته‌ شدند. نتایج‌ حاصل‌ از این‌ پژوهش‌ نشـان‌ داد کـه‌، عصـاره‌ اتـانولی‌ گزنـه‌ تـاثیر بسزایی‌ روی تلفات‌ حشرات‌ آفت‌ داشت‌. نتایج‌ نشان‌ داد: تیمـار عصـاره‌ی اتـانولی‌ گزنـه‌ بـا میـانگین‌ درصـد تلفـات‌(٧٦/٣±٥٠/٩٠) و (٩٢/٣±٧٨/٨٧) ، بیشترین‌ تلفات‌ را در شته‌ سمی‌ گندم‌، (٣٠/٩±٠٠/٧٤) و (٧٦/٥±٠٠/٧٩) در شته‌ سیاه‌ یونجه‌، و (٢٠/٩±٠٠/٦٢) و (٥٦/٤±٥٠/٦٤) در شته‌ سیاه‌ باقلا به‌ ترتیب‌ روی پوره‌هـای ٢-١ روزه‌ و ٦-٥ روزه‌ در مقایسه‌ با سایر تیمارها و شاهد داشته‌ است‌. همچنین‌ بر اساس‌ نتایج‌، عصاره‌ اتانولی‌ گزنه‌ تاثیر قابل‌ توجهی‌ در کنترل‌ این‌ آفات‌ داشته‌ ومی‌تواند این‌ ظرفیت‌ را داشته‌ باشد که‌ برای انجام‌ مطالعـات‌ تکمیلـی‌ در مـدیریت‌ شـته‌هـا پیشنهاد گردد.