فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

ناتامایسین نگه‌دارنده‌ای است که جهت کنترل کپک و مخمر در دوغ استفاده می‌شود و این در حالی است که بر اساس ضوابط سازمان غذا و دارو استفاده از هر‌گونه نگه‌دارنده در تولید دوغ را ممنوع اعلام کرده است؛ بنابراین این پژوهش با هدف تعیین میزان آلودگی میکروبی و میزان ناتامایسین در 60 نمونه از دوغ‌های 10 کارخانه تولیدکننده‌ محصولات لبنی در استان اردبیل انجام شد. آزمون‌های میکروبی نمونه‌ها برای تعیین کلی‌فرم‌ها، کپک و مخمر‌ها، استافیلوکوکوس اورئوس و اشریشیا کولای انجام شد. نتایج نشان داد از ناتامایسین در بین کارخانه‌های مختلف در حدود 33/73 درصد بالاتر از ppm 10 و 67/26 درصد پایین‌تر از ppm 10 استفاده ‌شده است. هم‌چنین بیشترین مصرف ناتامایسین مربوط به فصل گرم بوده است. در نمونه‌های مورد مطالعه باکتری استافیلوکوکوس ‌اورئوس واشریشیا کولای مشاهده نشد و کلیه نمونه‌ها از نظر این دو باکتری منفی بودند، از طرفی 20 درصد از نمونه‌ها از نظر کپک و مخمر و 15 درصد از نمونه‌ها از نظر کلی‌فرم‌ها بیش‌ از حد مجاز استاندارد بود. با توجه به وجود آلودگی میکروبی و ناتامایسین در برخی از محصولات دوغ صنعتی و کیفیت غیر قابل‌قبول آن‌ها باید اقدامات لازم در راستای حذف آلودگی‌های شیر و فرآورده‌های حاصل از آن صورت گیرد.