طراحی مدلی هوشمند برای استراتژی های کنترل شرکتی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، گروه مدیریت صنعتی، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران.

2 گروه مدیریت دولتی، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران

3 گروه مدیریت صنعتی، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران

doi
10.22094/jdem.2023.705873
چکیده

تلاش شرکت‌ها به‌منظور کسب سهم بیشتر بازار و حفظ بقا باعث شده تا ادغام شرکت‌ها به‌منظور استفاده از توانایی یکدیگر به‌صورت بنگاه مادر، متداول شود. یکی از دغدغه‌های اصلی بنگاه‌های مادر چگونگی کنترل کسب‌وکارهای زیرمجموعه است. پژوهش حاضر با هدف طراحی و ارائه مدل هوشمند برای استراتژی‌های کنترل شرکتی با تأکید بر تعامل بنگاه مادر با کسب‌وکارهای تابعه در هلدینگ تاپیکو انجام شده است. این پژوهش از لحاظ هدف کاربردی و از نظر روش، جزء تحقیقات توصیفی-پیمایشی است. داده‌های پژوهش شامل مستندات دریافت شده از ادبیات و مقاله‌های نمایه شده در اسکاپوس و ساینس دایرکت و همچنین انجام مصاحبه‌های نیمه ساختاریافته است. ابتدا با استفاده از روش تحلیل محتوای کیفی مصاحبه‌ها و مقالات برگزیده در نرم‌افزار MAXQDA2020 کدگذاری شدند که 28 مقوله فرعی در قالب 8 مقوله محوری سوددهی کوتاه‌مدت، سوددهی بلندمدت، قابلیت متمایزکننده، گرایش‌های بازار، میزان تناسب، میزان اطلاعات، اندازه شرکت، قدرت سیاسی شناسایی شد. در ادامه از نظرات 10 خبره برای شناسایی ضرایب اهمیت مؤلفه‌ها و نوشتن قواعد فازی استفاده شد و با استفاده از نرم‌افزار متلب و سیستم استنتاج فازی مدل هوشمند طراحی گردید که شامل 31 قاعده فازی است. مدل ارائه شده در 3 حالت زیرمجموعه‌های سلولزی، لاستیک و تایر و همچنین پتروشیمی به اجرا در آمد. نتیجه پژوهش برای شرکت‌های سلولزی و تایر، لاستیک بیانگر اتخاذ استراتژی کنترل مالی و دخالت کمتر است و برای زیرمجموعه‌های پتروشیمی نیز اتخاذ کنترل استراتژیک و میزان دخالت بیشتر بنگاه مادر را نشان می‌دهد. نتیجه بررسی اعتبارسنجی از طریق تحلیل سرفیس نیز نشانگر اعتبار مناسب مدل ارائه شده است.