ارزیابی تاثیر نوع حلال و شرایط استخراج بر ویژگیهای کیفی و آنتیمیکروبی عصاره فاوانیا (Paeonia officinalis L.)
نویسندگان
1 دانش آموخته کارشناسی ارشد علوم و مهندسی صنایع غذایی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، واحد اصفهان (خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران
2 دانشیار گروه علوم و مهندسی صنایع غذایی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، واحد اصفهان (خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران
doi
10.30495/jfh.2023.1979539.1390چکیده
گیاه عودالصلیب، با نام علمی Paeonia officinalis L. یکی از گونههای متعلق به خانواده Paeoniaceae است. ریشه گیاه عودالصلیب دارای ترکیبات مؤثره متفاوتی از جمله فنل ها ، فلاونوئید ها ، تریترپنوئید ها ،تانن ها، مونوترپن ها و فعالیت های بیولوژیکی متنوعی از جمله اثرات ضد باکتری، ضد اکسیداتیو، آرامش بخش و ضد درد می باشد. در این مطالعه ارزیابی تاثیر سه حلال آب، اتانول/آب، و آب/اتانول/هگزان در استخراج مواد مؤثره ریشه گیاه عودالصلیب در سه روش غوطه وری، غوطهوری بههمراه اعمال امواج اولتراسونیک و استفاده از سیال فوق بحرانی دیاکسیدکربن به همراه حلالهای کمکی مذکور بر راندمان بر ویژگیهای کیفی (pH، محتوی ترکیبات پلیفنولیک و خواص آنتیاکسیدانی) و خواص ضدمیکروبی عصارههای حاصل بر اشریشیاکلی، استافیلوکوکوس اورئوس، سالمونلا تیفیموریوم و کاندیدا آلبیکانس ارزیابی شد. همچنین حداقل غلظت بازدارندگی و کشندگی عصاره ها معین گردید. نتایج نشان داد که نوع حلال مورد استفاده و شرایط استخراج عصاره بر کمیت و کیفیت عصارههای تولید شده تاثیر معنیداری دارد (05/0p ≤). با استفاده از آب/اتانول و در روش غوطهوری با اعمال امواج اولتراسونیک بیش ترین راندمان استخراج عصاره (3/7±0/17) با بالاترین محتوی ترکیبات فنولیک (6/5±0/33) و خاصیت آنتیاکسیدانی(4/0±1/76) حاصل شد. حداقل غلظت بازدارندگی و کشندگی این عصاره برای اغلب میکروارگانیسم های مورد مطالعه کمتر از سایر نمونهها بود و قطر هاله عدم رشد اشریشیاکلی، استافیلوکوکوس اورئوس و کاندیدا آلبیکانس در مجاورت این نمونه بیش از سایر عصارهها ارزیابی شد. درحالیکه هاله عدم رشد سالمونلا تیفیموریوم در اثر مجاورت با عصاره استخراج شده در آب در روش غوطهوری قطر بیشتری داشت. کمیت و کیفیت عصاره مستخرج با سیال فوق بحرانی نسبت به سایر روشها کمتر بود.