آلودگی مواد‌غذایی به گونه‌های بیماریزای کمپیلوباکتر در ایران و راه‌های کنترل آن

نویسندگان

1 گروه بهداشت و کنترل کیفی مواد غذایی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه بوعلی سینا همدان

2 گروه پاتوبیولوژی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه تخصصی فناوری‌های نوین آمل

3 گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی تهران

4 گروه بهداشت و کنترل مواد غذایی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه شیراز

doi
10.71876/jfh.2025.3111426
چکیده

کمپیلوباکتریوزیس یکی از بیماری‌های رایج میکروبی منتقل شده از طریق مواد‌غذایی در سراسر دنیا است. این عفونت بیشتر توسط گونه‌های کمپیلوباکتر ژژونی و کمپیلویاکتر کولای ایجاد شده و علائم رایج این عفونت در انسان شامل التهاب روده‌ای- معده‌ای و گاهی بیماری‌های عصبی است. در این مقاله مروری، تمامی مطالعات منتشر شده در زمینه شیوع کمپیلوباکتر در مواد غذایی بازار ایران بررسی شد. گوشت طیور منبع اصلی انتقال پاتوژن کمپیلوباکتر به انسان است. گوشت قرمز، شیر و لبنیات و قارچ دکمه‌ای از منابع دیگر انتقال این پاتوژن به انسان هستند. موضوعی که در مطالعات ایران کمتر مورد بررسی قرارگرفته است، شیوع کمپیلوباکتر در مراکز فروش گوشت و لبنیات سنتی است. اطلاعات کافی در مورد شیوع و انتقال این پاتوژن و سایر عوامل بیماری‌زا در این مراکز سنتی وجود ندارد. در این فروشگاه‌های سنتی، دانش در زمینه بهداشت مواد غذایی پایین بوده و آنها می‌توانند باعث شیوع بیماری در جامعه شوند. لذا باید استانداردهای مناسبی برای کنترل کمپیلوباکتر و سایر پاتوژن غذایی توسط سازمان‌های نظارتی تهیه و اجرا شود. در ارتباط با مقاومت آنتی‌بیوتیکی کمپیلوباکتر ، باید از مصرف بی‌رویه آنتی‌بیوتیک در پرورش دام و طیور و بیماری‌های انسانی خودداری کرد.