تحلیل علم‌سنجی به منظور شناسایی و هدایت استعدادهای کارآفرینی دانش‌آموزان

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، گروه مدیریت، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران

2 استادیار، عضو هیات علمی موسسه پژوهشی و برنامه ریزی آموزشی، تهران، ایران (عهده‌دار مکاتبات)

3 دانشیار، گروه مدیریت، دانشگاه تهران، تهران، ایران

doi
10.71574/jdem.2025.1198806
چکیده

شناسایی و هدایت استعدادهای کارآفرینی به‌عنوان یکی از اولویت‌های مهم در توسعه اقتصادی و اجتماعی، نقشی اساسی در پرورش نیروی انسانی خلاق و توانمند ایفا می‌کند.بر این اساس هدف تحقیق حاضر تحلیل علم‌سنجی به منظور شناسایی و هدایت استعدادهای کارآفرینی دانش‌آموزان است. این پژوهش از نوع تحقیقات کاربردی است که با روش علم‌سنجی و با استفاده از تحلیل هم‌واژگانی و هم‌رخدادی، انجام شده است. بدین منظور روند تحقیقات جهانی در این حوزه را بررسی کرده است. جامعه آماری تحقیق شامل 479 مستند علمی مرتبط با شناسایی و هدایت استعدادهای کارآفرینی است که از پایگاه داده اسکوپوس استخراج و با نرم‌افزارهای BibExcel و VOSviewer تحلیل شده‌اند. فرآیند تحقیق شامل بهینه‌سازی، غربال‌گری داده‌ها، تعیین آستانه هم‌رخدادی ، و ترسیم نقشه‌های موضوعی با تمرکز بر خوشه‌ها و روابط میان کلیدواژه‌ها بوده است.نتایج نشان می‌دهد که اگرچه تحقیقات متنوعی در این حوزه انجام شده، ارتباط مستقیم میان مفاهیم و شبکه‌های علمی محدود است و خلأهای تحقیقاتی قابل‌توجهی در این زمینه وجود دارد. یافته‌ها همچنین نویسندگان، نهادها و کشورهای پیشرو در این حوزه را شناسایی کرده و زمینه‌های موضوعی فعال و روندهای پژوهشی را ترسیم کرده است. پیشنهاد می‌شود تحقیقات آتی با تمرکز بر نیازهای بومی و زمینه‌های نوظهور این حوزه، به‌ویژه در آموزش و پرورش دانش‌آموزان ایرانی، انجام گیرد. این رویکرد می‌تواند به توسعه مهارت‌های کارآفرینی، اشتغال‌زایی و تحقق اهداف توسعه پایدار کمک کند.