جغرافیای تاریخی و سیاسی ایل کلهر با اسناد به شواهد تاریخی و منابع مکتوب

نویسندگان

1 استادیار گروه تاریخ ایران اسلامی، واحد محلات دلنشگاه آزاد اسلامی ،محلات ،ایران

2 دانش آموخته دکترای تاریخ ، واحد علوم و تحقیقات ، دانشگاه آزاد اسلامی،تهران،ایران

doi
چکیده

ایل کلهر دارای پیشنیه طولانی در غرب کشور و خصوصاً استان کرمانشاه داشته است. این ایل همواره نقش مهمی را در مناسبات سیاسی و منطقه ای منطقه حداقل از دوره صفوی تا دوره پهلوی دوم ایفا می کند. این مسئله اهمیت موضوع را نشان می دهد و اگر چه پژوهش های پراکنده ای در خصوص آداب و رسوم و فرهنگ ایلی، تاریخ و پیشینه آنها نگاشته شده؛ اما تاکنون پژوهش مستقل و مناسبی در مورد جغرافیای تاریخی و سیاسی ایل کلهر و نقش آنها در منطقه غرب ایران نگاشته نشده است. در این راستا مهم ترین سوال پژوهش این است که ایل کلهر چه نقشی در تاریخ سیاسی و اجتماعی منطقه غرب ایران با توجه به شواهد تاریخی و منابع مکتوب ایفا می کنند؟ نتایج پژوهش نشان می دهد که ایل کلهر نقش غیر قابل انکاری در مناسبات سیاسی منطقه غرب ایران در قرون متأخر اسلامی ایفا می کند. در قرون متأخر اسلامی دولت مرکزی ایران در تعامل با ایلات و عشایر، یک نظامِ تعامل‌پذیر را همواره در پیش می‌گرفت و قدرت‌های برتر و مسلط مرکزی با قدرت‌های محلی و اقوام و گروه‌ها روابط مشخصی برقرار می‌کردند. به عبارتی در این دوران، حکومت مرکزی با همه ترفندها و سیاست‌هایی که برای تثبیت قدرت سیاسی در میان ایل کلهر و عشایر منطقۀ غرب در پیش گرفت، با در پیش گرفتن نوعی تعامل‌پذیری در ارتباط با آنها، بخشی از اختیارات خود را در حوزه محلی کرمانشاه به خود کردها واگذار کرد و به توزیع قدرت سیاسی، اقتصادی و نظامی در مقابل دریافت خدمات محلی آنها پرداخت.

کلیدواژه‌ها