بازکاوی تطبیقی تملّک مراتع و جنگل‌ها از راه احیا در فقه امامیه و حنفیه

نویسندگان

1 مدرس حوزه علمیه خرسان رضوی

2 عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد مشهد

doi
چکیده

چکیده کیفیت بهره‌برداری و تملّک مردم از منابع طبیعی و به طور خاص تملّک مراتع و جنگل‌ها از ریز مساله‌های موضوع احیای زمین‌های موات می‌باشد که نتیجه حلّ آن، تاثیر به سزایی در مالکیت و مدیریت آنها دارد. احیای زمین موات، یکی از راه‌های مالکیت انسان از منظر فقه امامیه و حنفیه به عنوان دو مذهب پر مخاطب، به حساب می‌آید. از جمله فوائد مطالعات تطبیقی می‌توان به کشف نظریه صحیح و انتخاب دیدگاه اصحّ اشاره نمود. تحقیق پیش رو با هدف تبیین مبانی هر دو مذهب فقهی و انسجام سازی نظریات و شناخت شباهت‌ها و تفاوت‌های هر دو مذهب در قالب مطالعه تطبیقی در این باره با روشی توصیفی، تحلیلی تدوین شده است و به این نتیجه می‌رسد که طبق نظر هر دو مذهب فقهی، در صورت نبود حکم ثانوی منع تملّک توسط دولت، مراتع و جنگل‌ها در زمره زمین‌های موات قرار می‌گیرند و به این سبب از طرف مردم و بخش خصوصی قابل تملّک می‌باشند. کلید واژگان:  زمین های موات، مراتع و جنگل‌ها، احیا، تملّک، امامیه و حنفیه. چکیده کیفیت بهره‌برداری و تملّک مردم از منابع طبیعی و به طور خاص تملّک مراتع و جنگل‌ها از ریز مساله‌های موضوع احیای زمین‌های موات می‌باشد که نتیجه حلّ آن، تاثیر به سزایی در مالکیت و مدیریت آنها دارد. احیای زمین موات، یکی از راه‌های مالکیت انسان از منظر فقه امامیه و حنفیه به عنوان دو مذهب پر مخاطب، به حساب می‌آید. از جمله فوائد مطالعات تطبیقی می‌توان به کشف نظریه صحیح و انتخاب دیدگاه اصحّ اشاره نمود. تحقیق پیش رو با هدف تبیین مبانی هر دو مذهب فقهی و انسجام سازی نظریات و شناخت شباهت‌ها و تفاوت‌های هر دو مذهب در قالب مطالعه تطبیقی در این باره با روشی توصیفی، تحلیلی تدوین شده است و به این نتیجه می‌رسد که طبق نظر هر دو مذهب فقهی، در صورت نبود حکم ثانوی منع تملّک توسط دولت، مراتع و جنگل‌ها در زمره زمین‌های موات قرار می‌گیرند و به این سبب از طرف مردم و بخش خصوصی قابل تملّک می‌باشند.