اثرات نامتقارن شرایط مالی بر رشد تولید ناخالص داخلی در ایران (تجزیه‌وتحلیل رگرسیون کوانتایل)

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، گروه اقتصاد، واحد یزد، دانشگاه آزاد اسلامی، یزد، ایران

2 استادیار، گروه اقتصاد، واحد یزد، دانشگاه آزاد اسلامی، یزد، ایران.

3 استادیار گروه اقتصاد، واحد یزد، دانشگاه آزاد اسلامی، یزد، ایران

4 استادیار گروه اقتصاد، واحد یزد، دانشگاه آزاد اسلامی، یزد، ایران (نویسنده مسئول)

doi
10.30495/jfksa.2023.73226.12688
چکیده

در مطالعه حاضر به بررسی اثرات نامتقارن شرایط مالی بر رشد تولید ناخالص داخلی در ایران پرداخته می‌شود. برای این منظور در مرحله اول به استخراج وزن‌ها؛ شامل 12 متغیر برای ساخت شاخص شرایط مالی ایران (IFCI) پرداخته می‌شود تا در قالب مدل نهایی کوانتایل برای بازه زمانی 1400-1370 به بررسی موضوع حاضر پرداخته شود. بر اساس نتایج؛ در چارک‌های (پایین) اول و دوم؛ شاخص‌های شرایط مالی (IFCI) بر رشد تولید ناخالص داخلی اثر منفی دارد و در چارک‌های سوم و چهارم، شدت تأثیرگذاری آن بر رشد تولید ناخالص داخلی افزایش می‌یابد. به عبارتی شاخص‌های شرایط مالی (IFCI) چارک اول (Q1) و دوم (Q2)، با رشد تولید ناخالص داخلی دارای یک همبستگی زمانی منفی قوی می‌باشد. نوسانات ریسک‌های نزولی به‌ویژه در شرایط مالی بد شدیدتر از ریسک‌های صعودی است. بر اساس روند نموداری پیش‌بینی رشد تولید ناخالص داخلی چارک پسین، شوک‌های مالی متأثر از شوک‌های مرتبه اول، دوم و سوم می‌باشد که با بدتر شدن شرایط مالی، میانگین تولید ناخالص داخلی کاهش پیداکرده که درنهایت هزینه‌ها با وجود یک بحران مالی افزایش ‌یافته است. این نوسانات با اثرگذاری بر شاخص‌های مرتبط با تولید، میزان سرمایه‌گذاری را تحت تأثیر قرار می‌دهند. با توجه به متفاوت بودن زیرساخت‌ها، مطالعه مجزای نحوه تأثیرپذیری تولید از نااطمینانی سیاست‌های پولی دولت، سیاست‌های مالی دولت و سیاست‌های ارزی دولت می‌تواند در تصمیم‌گیری‌های کلان کشور، دید درستی از چگونگی تغییرات بازار مالی ایران در اثر این نوسانات ارائه دهد.