بهینه‌سازی استخراج ترکیبات زیست‌فعال از ضایعات پیاز زرد به کمک مایکروویو با استفاده از روش سطح پاسخ

نویسندگان

1 گروه علوم و صنایع غذایی، واحدسبزوار، دانشگاه آزاداسلامی، ،سبزوار،ایران

2 دانشجوی دکتری، گروه علوم و صنایع غذایی، واحدسبزوار، دانشگاه آزاداسلامی، سبزوار، ایران.

3 استادیار پژوهش بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان خراسان رضوی، سازمان تحقیقات،

4 گروه علوم و صنایع غذایی، واحدسبزوار، دانشگاه آزاداسلامی، ،سبزوار،ایران

5 استادیار پژوهش بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان خراسان رضوی، سازمان تحقیقات،

doi
10.30495/jfst.2021.685705
چکیده

یکی از تکنیک‌های موثر جهت استخراج ترکیبات زیست‌فعال و ارزشمند موجود در موادبیولوژیکی(زیستی)، استخراج به کمک مایکروویو می‌باشد که منجر به تسریع فرایند حرارت‌دهی، کاهش زمان استخراج و بهبود کیفیت عصاره، کاهش مصرف حلال، بدون تجزیه ترکیبات حساس در برابر حرارت می‌شود که در مقیاس صنعتی و آزمایشگاهی قابل اجرا می باشد. ﻫﺪف از اﯾﻦ ﭘﮋوﻫﺶ، بهینه‌سازی فرایند استخراج عصاره ضایعات پیاز با استفاده از روش سطح پاسخ (طرح مرکب مرکزی محوری)بود. بدین منظور، تاثیر متغیرهای مستقل فراینداستخراج شامل زمان(60،90 و120 ثانیه)، توان استخراج (300،500 و700 وات) و غلظت اتانول(40،60 و80 درصد) بر ویژگی‌های کیفی عصاره مانند ﺑﺎزده ﻧﻬﺎﯾﯽ اﺳﺘﺨﺮاج، قدرت آﻧﺘﯽاﮐﺴﯿﺪاﻧﯽ، ﻣﯿﺰان ترکیبات فنلی کل، کوئرستین بررسی گردید. نتایج نشان دادکه مدل بدست آمده رابطه بین متغیرهای مستقل و وابسته را به خوبی بیان می کند. میزان ترکیبات فنولی با افزایش غلظت اتانول کاهش معنی‌داری یافتند. افزایش همزمان زمان و توان مایکروویو منجر به افزایش معنی‌دار(P<0.05)گردید. بیشترین فعالیت آنتی‌اکسیدانی عصاره، درمدت زمان استخراج120 ثانیه، توان 300 وات و غلظت اتانول 80 درصد، حاصل شد که تحت این شرایط میزان استخراج کوئرستین(37/25 میلی گرم در 100 گرم)، میزان به دام اندازی رادیکال آزادDPPH، (60/53درصد)، راندمان استخراج عصاره(76/77درصد)، میزان ترکیبات فنلی کل (43/47 میلی گرم برکیلوگرم) و توان آنتی‌اکسیدانی احیای آهن Ⅲ (79/416 میکرومول برگرم) برآوردشده است. درنتیجه روش استخراج به کمک مایکروویو توسط دو حلال دوستدار محیط زیست(آب و اتانول) در غلظت‌های مختلف، می‌تواند جهت استخراج ترکیبات زیست فعال و آنتی‌اکسیدانی ضایعات پیاز در مدت زمان کوتاهتر و مصرف انرژی کمتر استفاده شود