بایستههای تدابیر تقنینی در موضوع حجاب
نویسندگان
1 استادیار گروه مطالعات خانواده و زنان، دانشکده علوم اجتماعی و اقتصادی، دانشگاه الزهرا، تهران، ایران
2 دانشجوی کارشناسی ارشد حقوق عمومی، دانشگاه علم و فرهنگ، تهران، ایران
3 پژوهشکده زنان، دانشگاه الزهرا، تهران، ایران
doi
10.22059/jplsq.2025.375958.3526چکیده
با گذشت بیش از چهار دهه از انقلاب اسلامی ایران، مسئلۀ رعایت حجاب و دفاع از نظام قانونی آن در عرصۀ ملی و بینالمللی با چالشهای جدی روبهروست. این موضوع ریشه در عوامل متعددی دارد که از یک منظر میتوان آن را در چارچوب چالشهای گفتمانی و حقوقی بررسی کرد. در پی وقایع سال 1401 شمسی بهویژه تغییر رفتار بخشی از بدنۀ اجتماعی در تقابل با قانون حجاب از یک سو، نوسان و اعوجاج سیاستها، رویکردها و شیوههای برخورد با بیحجابی و پوششهای ناهنجار در طی دهههای مختلف و ابهام قوانین و مقررات حجاب علیرغم فربگی آن از سوی دیگر، سبب شده تا قوانین و مقررات موجود برای رعایت حجاب اسلامی در جامعه پاسخگوی نیازهای ملی نباشد و در عرصۀ بینالمللی نیز فاقد پشتوانۀ حقوقی باشد. جمهوری اسلامی ایران بهواسطه تصویب و اجرای قوانین حجاب و عفاف، به نقض حقوق بشر زنان نیز متهم شده است. این مقاله با روش تحلیلی-توصیفی و با استناد به منابع کتابخانهای بدین پرسش پاسخ میدهد که «اتخاذ تدابیر تقنینی در حوزۀ حجاب مستلزم چه الزامات و اقتضائاتی است». نتایج نشان میدهد که جمهوری اسلامی ایران در دو سطح «تولید ادبیات و گفتمان» و «اصلاح رویۀ قانوننویسی» نیازمند تحول اساسی است.
