بررسی خواص پری‌بيوتيک نمونه های مخمر جدا شده از پساب كارخانجات صنايع غذايي

نویسندگان

1 دانشیار گروه میکروبیولوژی، دانشکده علوم زیستی، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

2 دانشیار گروه شیمی، واحد دزفول، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران

3 کارشناسی ارشد گروه میکروبیولوژی، دانشکده علوم زیستی، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

4 دانشجوی دکتری میکروبیولوژی، دانشکده علوم زیستی، واحد بین المللی کیش، دانشگاه آزاد اسلامی، جزیره کیش، ایران

5 دانشجوی کارشناسی ارشد گروه بیوتکنولوژی، دانشکده مهندسی شیمی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

doi
10.71768/jftn.2025.1201448
چکیده

مقدمه : شيوع روز افزون مشكلات روده و معده، توجه به مصرف مكمل‏های غذایی و پروبيوتيكی را افزایش داده است. هدف از این مطالعه ارزيابي خواص پر‌ی بيوتيک پلی ساکارید حاصل از مخمرهای جداشده از پساب كارخانجات صنايع غذايي است. مواد و روش‏ها: نمونه‌برداری و خالص‌سازی مخمر از پساب کارخانه مواد غذایی انجام شد. سپس مخمرها به روش مورفولوژی، بیوشیمیایی و میکروسکوپی شناسایی شدند. خصوصیات پری‌بیوتیکی پلی‌ساکارید مخمر‌ها با اینولین مقایسه شد. آنالیز ساختاری با استفاده از تبدیل فوریه مادون قرمز انجام شد و مقاومت آن در برابر هضم اسیدی و آنزیمی، اثربخشی در رشد باکتری‌های پروبیوتیک، ویژگی‌های تکنولوژیکی و آنتی‌اکسیدانی مورد ارزیابی قرار گرفت و بهترین سویه تولید کننده پری‌بیوتیک، با روش مولکولی PCR شناسایی شد. یافته‌ها : پلی‌ساکاریدهای استخراج شده از Saccharomyces cerevisiae ، Candida kefyr ، Geotrichum candidum مقاومت به هضم قابل مقایسه و حتی بهتر از اینولین را نشان دادند. توانایی نگهداری آب و جذب روغن در پلی‌ساکاریدهای جداشده از Saccharomyces cerevisiae (03/0 ± 64/4، 03/0 ± 81/1)، Candida kefyr (03/0 ± 58/4، 03/0 ± 87/1)، Geotrichum candidum (03/0 ± 52/4 03/0 ± 92/1) قابل مقایسه و حتی بیشتر از اینولین بوده است. Saccharomyces cerevisiae حدود40 درصد فعالیت آنتی‌اکسیدانی بیشتر از دو سویه Candida kefyr ، Geotrichum candidum داشته است. در غلظت‏های مورد مطالعه ارتباط مستقیمی بین غلظت پلی‌ساکارید و افزایش فعالیت آنتی‌اکسیدانی مشاهده گردید. نتیجه‌گیری: نتایج حاصل از این بررسی نشان می‌دهد که پلی‌ساکاریدهاي جدا شده از مخمر قابلیت پری‌بیوتیکی بهتر از اینولین بامنشا گیاهی را دارند. بنابراین دیواره مخمری نه تنها می‌تواند جایگزین مناسبی برای اینولین با منبع گیاهی باشد، بلکه به حفظ گیاهان نیز کمک می‏کند.