آشکارسازی تغییرات کاربری اراضی با استفاده از روشهای سنجش از دور و سیستم اطلاعات جغرافیایی (مطالعه موردی: شهرستان قائمشهر)
نویسندگان
1 استادیار گروه مرتع و آبخیزداری دانشگاه صنعتی خاتمالانبیاء بهبهان، بهبهان، ایران
2 کارشناسی ارشد ارزیابی و آمایش سرزمین دانشگاه صنعتی خاتمالانبیاء بهبهان، بهبهان، ایران
3 استادیارگروه محیط زیست دانشگاه صنعتی خاتمالانبیاء بهبهان، بهبهان، ایران * (مسوول مکاتبات).
4 کارشناسی ارشد ارزیابی و آمایش سرزمین دانشگاه صنعتی خاتمالانبیاء بهبهان، بهبهان، ایران
5 استادیار گروه محیط زیست، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران
doi
10.22034/jest.2017.11075چکیده
زمینه و هدف: تغییرات کاربری اراضی در اثر فعالیت های انسانی یکی از موضوعات مهم در برنامه ریزی های منطقه ای و توسعه ای می باشد. با توجه به مزیت ها و قابلیت هایی که داده های ماهواره ای دارند، این تکنولوژی می تواند کمک شایانی به شناسایی و کشف این تغییرات نماید. روش بررسی: در این پژوهش تغییرات کاربری اراضی منطقه قائم شهر در یک دوره 15 ساله مورد ارزیابی قرار گرفت. برای انجام این پژوهش از تصاویر سال 1999 سنجنده ETM+ و 2014 سنجنده OLI ماهواره لندست استفاده شده و پس از انجام اقدامات مورد نیاز در مرحله پیش پردازش، با طبقه بندی نظارت شده نقشه آشکارسازی تغیرات تهیه شده است. یافته ها: در نهایت پنج نوع کاربری در منطقه شناسایی شد. ارزیابی نشان داد که صحت کلی و ضریب کاپای نقشه طبقه بندی شده ETM+ به ترتیب 4/98 و 97/0 درصد و OLI برابر 67/99 و 97/0 درصد می باشد. نتایج مشخص کردکه اراضی کشاورزی، جنگل و پهنه آبی به اراضی باغی و مسکونی تبدیل شده اند؛ به گونه ای که بر وسعت اراضی باغی طی 15 سال 26/27 درصد افزوده شده است، در مقابل از اراضی کشاورزی به میزان 32/45 درصد کاسته شده است. هم چنین وسعت اراضی جنگلی و پهنه آبی کاهش و وسعت مناطق مسکونی افزایش یافته است. بحث و نتیجه گیری: نتایج حاکی از آن است که به کارگیری تصاویر ماهواره ای برای تهیه نقشه های کاربری اراضی/ پوشش و تغییرات آن ها، جهت تسهیل در برنامه ریزی مدیریت منابع محیطی امری ضروری می باشند.
