استفاده از نشانگر مولکولی در تایید اصالت ماهی و تشخیص تقلب
نویسندگان
1 گروه علوم و صنایع غذایی ، واحد نجف آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف آباد، ایران.
2 گروه عمل آوری فرآوردههای شیلاتی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان،گرگان، ایران
3 گروه شیمی، واحد نجف آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف آباد، ایران.
4 گروه تکثیر و پرورش آبزیان، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان،گرگان، ایران.
doi
10.71810/jfst.2024.1004797چکیده
برای بررسی تطابق نوع ماهی درج شده بر روی برچسب فراورده های دریایی با محتویات آنها روشهای مختلفی وجوددارد. هدف این تحقیق بررسی اصالت نوع ماهی مصرفی در مقایسه با برچسب درج شده بر روی کنسرو ماهی تن و توسعه روش DNA barcoding برای این منظور می باشد. در این مطالعه از کنسروماهی تن پرشده با گوشت یک تکه و تهیه شده در آب نمک و روغن و کنسروماهی تن پرشده با گوشت خرد شده و تهیه شده در آب نمک و روغن استفاده شد. برای این کار، پس از جمعآوری برندهای مختلف کنسرو ماهی تن از نقاط مختلف کشور استخراج DNA انجام و کیفیت و کمیت آن بررسی شد و سپس با استفاده از پرايمرهای طراحي شده برای ژن سيتوکروم اکسیداز1،واکنش زنجیره ایی پلیمراز برای تكثير ژن مورد نظر انجام گرفت. سپس میزان اختصاصیت پرایمرها بررسی گردید. در نهایت توالی یابی انجام شد. نتایج نشان داد که از میان پرایمرهای مورد استفاده تنها یک پرایمر با دستورالعمل طراحی شده توانست برای نمونههای مورد بررسی به طور اختصاصی عمل کند. نتایج حاصل از توالییابی نشان داد که تقلب در کنسرو ماهی تن خرد شده و فراوری شده در آب نمک در مقایسه با گوشت یک تکه و فراوری شده در روغن بیشتر بود و به طور کلی از 100 نمونه کنسرو مورد بررسی،20 مورد عدم تطابق برچسب گزارش شد. این روش به دلیل سرعت و دقت بالا و اختصاصي بودن، حتی برای کنسروهای تهیه شده در آب نمک و روغن که ممکن است قطعات DNA طی فرآیندهای تهیه کنسرو از بین برود، بسیار کاربردی است و استفاده از آن برای بررسی میزان تقلبات غذاهای فرآوری شده پیشنهاد میگردد.