بهينه سازي استخراج کورکومين با روش هاي خيساندن و سيال فوق بحراني دي اکسيدکربن با استفاده از روش سطح پاسخ

نویسندگان

1 گروه مهندسی شیمی، دانشکده مهندسی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

2 گروه مهندسی شیمی، دانشکده مهندسی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

3 پژوهشکده علوم و فناوری مواد غذایی، جهاد دانشگاهی خراسان رضوی، مشهد، ایران.

doi
10.71810/jfst.2024.1004809
چکیده

کورکومين رنگدانه استخراج شده از ريزوم زردچوبه ( Curcuma longa L. ) است که علاوه بر خاصيت رنگ دهندگي داراي خواص درماني مفيد نيز مي ­باشد. اين پژوهش با هدف بررسي استخراج کورکومين توسط سيال فوق بحراني کربن دي اکسيد و مقايسه نتايج حاصل از آن با روش خيساندن انجام شد. در روش کربن دي اکسيد فوق بحراني اثر دما، فشار و نسبت حلال کمکي به ماده جامد بر بازدهي استخراج کورکومين بررسي شد. در روش خيساندن اثر پارامترهاي مستقل شامل زمان، نسبت حلال ­هاي استون و اتانول به يکديگر و نسبت حلال به ماده جامد بر بهينه ­سازي شرايط استخراج کورکومين بررسي شد و بازدهي استخراج کورکومين، خلوص کورکومين استخراج شده و پارامترهاي رنگيL*a*b*  کورکومين نيز مورد ارزيابي قرار گرفت. به منظور بهينه ­سازي شرايط استخراج در هر دو روش مذکور از روش سطح پاسخ و نرم‌افزار طرح آزمايش استفاده شد. نتايج نشان داد که در روش خيساندن نسبت حلال به ماده جامد اثر معني­داري (01/0> p ) روي بازدهي استخراج کورکومين داشت اما در روش کربن دي اکسيد فوق بحراني، تغييرات دما، فشار و نسبت حلال کمکي به ماده جامد بر بازدهي استخراج کورکومين اثر معني دار (01/0> p ) داشته است. همچنين حداکثر بازدهي استخراج کورکومين تحت شرايط بهينه در روش­هاي خيساندن و کربن دي اکسيد فوق بحراني به ترتيب 24/5 و 11/8 درصد به­دست آمد که اين نتايج حاکي از اين است که بازدهي استخراج کورکومين در شرايط بهينه در روش کربن دي اکسيد فوق بحراني 8/2 درصد بيشتر از روش خيساندن بوده است.