مصدق پایه گذار جبهه ملی و جذب همه احزاب زیر چتر جبهه ملی در زمان نخست وزیری مصدق

نویسندگان

1 گروه تاریخ ، واحد محلات ، دانشگاه آزاد اسلامی ، محلات ، ایران

2 گروه تاریخ ، دانشگاه پیام نور ، تهران ، ایران

3 دانشیار گروه تاریخ، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

doi
چکیده

محمد مصدق از چهره‌های تاثیرگذار معاصر ایران که همچنان نام و عملکرد سیاسی وی تاکنون مورد نقد و ارزیابی قرار نگرفته است، و فقط در اکثر کتاب‌ها و نوشته‌ها از وی تعریف و تمجید گردیده بیشتراین   افراد از طرفداران و یا به نوعی دشمنان قسم خورده خاندان پهلوی بوده‌اند. اگر کسانی پیدا می‌شدند که بتوانند عملکرد وی را مثبت یا منفی  به نقد بکشانند مورد هجمه و دشمنی قرار می‌گرفتند. محمد مصدق از خاندان سببی حکومتگران قاجاری بوده که منصب‌های حساس و مختلفی را در آن رژیم اداره می‌کرده است و زیر نظر سیاست و عملکرد آن حکومت به مشاغل خود مشغول واعتراضی نداشته  است. ولی در مجلس پنجم شورای اسلامی که مصدق نمایندگی آن مجلس را حائز شده بود با طرح انقراض حکومت قاجاریه به شدت با یک سخنرانی به مخالفت پرداخت و از جلسه خارج شد. در مجلس ششم نیز به نمایندگی انتخاب ولی به شدت مخالفت خود را در مورد پادشاه شدن،سردار سپه ابراز می‌داشت واز سیاست کناره‌گیری نمود، تا زمان جنگ جهانی دوم و استعفای رضا شاه وبه تبعید رفتن وی، به صحنه سیاسی ایران از طریق حزب میهن و دوستانش به نمایندگی مجلس چهاردهم انتخاب گردید ودوباره در صحنه سیاست قدم گذاشت. مسیر نمایندگی وی تا دوران انتخاب شدن به نخست وزیری اتفاقاتی رخ داد که در این  پژوهش،به ر وش توصیفی ،تحلیلی به بررسی اقدامات و اتفاقات رخ داده و همچنین تشکیل جبهه ملی و احزاب گوناگون دیگر پرداخته می‌شود . در این پژوهش سوال اصلی و کلیدی این موضوع می‌باشد ۱- هدف مصدق از تشکیل جبهه ملی چه بود.؟ ۲- چرا احزاب و گروه‌های سیاسی دیگر را در جبهه ملی مورد پذیرش قرار داد.؟ فرضیه: این فرضیه در پی اثبات این موضوع می‌باشد که مصدق توانست قول‌هایی که به مردم ایران داده بود عملی سازد در مورد ملی شدن صنعت نفت و مذاکرات پی در پی مصدق کشور آمریکا و بریتانیا نتیجه‌ای به دست آورد یا نه. فرضیه بعدی به این می‌پردازد که چرا در داخل کشور با ارگان‌های رسمی و تاثیرگذار به جنگ و ستیز پرداخت.