ارزیابی اثربخشی عملکرد دفاتر تسهیلگری در فرآیند توسعه محلات غیررسمی (مطالعه موردی: محله ارزنان، اصفهان)

نویسندگان

1 گروه جغرافیا و برنامه‌ریزی روستایی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

2 گروه جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.

3 کارشناس ارشد جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

doi
10.30495/jisds.2022.70728.11819
چکیده

محلات غیررسمی بخش جدانشدنی مناطق شهری، با مسائل و مشکلات مختلف روبرو بوده و یکی از اقدامات پیشران، راه‌اندازی دفاتر تسهیلگری مشارکت مردم است. هدف پژوهش ارزیابی فعالیت دفتر تسهیل‌گری ارزنان است. پژوهش به لحاظ هدف کاربردی و از لحاظ ماهیت توصیفی - تحلیلی و از حیث روش گردآوری اطلاعات اسنادی و پیمایشی است. دو جامعه آماری شامل ساکنان محله و کارشناسان خبره مرتبط می‌باشند. حجم نمونه با استفاده از فرمول کوکران برای ساکنان 350 نفر و برای کارشناسان 50 نفر تعیین و به روش تصادفی منظم نمونه‌گیری شده‌اند. یافته‌ها نشان داد: از دیدگاه ساکنان، میزان موفقیت و اثربخشی عملکرد دفتر تسهیلگری ارزنان از نظر شاخص‌های مشارکت‌دهی(با میانگین51/2)، افزایش حس‌تعلق(11/2)، اعتمادسازی(64/2)، اطلاع‌رسانی(48/2)، نهادسازی(74/2)، توانمندسازی(33/2) و اقتصادی(06/2) و میانجی‌گری (85/1)، در سطح پایینی است. از دیدگاه کارشناسان نیز از لحاظ مشارکت‌دهی(با میانگین 62/3)، افزایش احساس‌تعلق(35/3)، اعتمادسازی(34/3) و نهادسازی(21/3) در سطح متوسط رو به بالا و از لحاظ توانمندسازی اجتماعی(77/2) و اقتصادی(64/2) و میانجی‌گری(60/2) در سطح پایینی است. دو شاخص نهادسازی و اعتمادسازی به ترتیب با میانگین رتبه‌ای 90/5 و 76/5 بر اساس نظر ساکنان و دو شاخص مشارکت‌دهی و اعتمادسازی به ترتیب با میانگین رتبه‌ای 42/6 و 48/5 بر اساس نظر کارشناسان، به‌عنوان مهم‌ترین شاخص‌های موفقیت و اثربخشی عملکرد دفتر تسهیل‌گری محلة ارزنان تعیین شده‌اند. همچنین نتایج نشان داد که عدم آشنایی برخی دستگاه‌های اجرایی با نقش و جایگاه دفتر تسهیل‌گری و فقدان توانمندی مالی با کسب بیشترین امتیاز از آزمون فریدمن(به ترتیب با میانگین رتبه‌ای 98/6 و 97/6)، به‌عنوان مهم‌ترین مسائل و مشکلات پیش روی دفتر تسهیلگری ارزنان می‌باشند.